Qərbi Azərbaycan

Nazir müavini: Sərmayələrin təşviqi və qarşılıqlı qorunması haqqında 43 saziş qüvvədədir
Biznes
Nazir müavini: "Sərmayələrin təşviqi və qarşılıqlı qorunması haqqında 43 saziş qüvvədədir"
  • 07 oktyabr, 2025
  • 11:08
Qərbi Azərbaycan Xronikası: Ermənilər Fərqanədə 35 min özbək türkünü qətlə yetiriblər
Video
Daxili siyasət
Qərbi Azərbaycan Xronikası: "Ermənilər Fərqanədə 35 min özbək türkünü qətlə yetiriblər"
  • 07 oktyabr, 2025
  • 00:15
Dimaş Aljanov: Qazaxıstan üçün TDT çərçivəsində təhlükəsizlik məsələlərinin müzakirəsi vacibdir
Region
Dimaş Aljanov: Qazaxıstan üçün TDT çərçivəsində təhlükəsizlik məsələlərinin müzakirəsi vacibdir
  • 06 oktyabr, 2025
  • 15:40
Dövlət Şəhərsalma və Arxitektura Komitəsinin sədri memarları təbrik edib
İnfrastruktur
Dövlət Şəhərsalma və Arxitektura Komitəsinin sədri memarları təbrik edib
  • 06 oktyabr, 2025
  • 15:20
TDT-nin XII Zirvə Görüşü Türk dünyasının inteqrasiya prosesində yeni mərhələnin başlanğıcıdır - RƏY
Daxili siyasət
TDT-nin XII Zirvə Görüşü Türk dünyasının inteqrasiya prosesində yeni mərhələnin başlanğıcıdır - RƏY
  • 06 oktyabr, 2025
  • 13:50
Politoloq: TDT sammitində regional təhlükəsizlik məsələləri diqqət mərkəzində olacaq
Xarici siyasət
Politoloq: TDT sammitində regional təhlükəsizlik məsələləri diqqət mərkəzində olacaq
  • 06 oktyabr, 2025
  • 11:32
Milli yaddaşımızdan erməni xisləti heç vaxt çıxmayıb - Qərbi Azərbaycan Xronikası
Daxili siyasət
"Milli yaddaşımızdan erməni xisləti heç vaxt çıxmayıb" - Qərbi Azərbaycan Xronikası
  • 03 oktyabr, 2025
  • 23:29
Səfir: Litvada Bakı və İrəvan arasında sülh sazişinin tezliklə imzalanacağına ümid edirlər
Qarabağ
Səfir: Litvada Bakı və İrəvan arasında sülh sazişinin tezliklə imzalanacağına ümid edirlər
  • 03 oktyabr, 2025
  • 17:29
Azərbaycan qəzetində Qərbi Azərbaycan mövzusu adlı kitabın təqdimatı  olub
Foto
Mədəniyyət siyasəti
"Azərbaycan" qəzetində Qərbi Azərbaycan mövzusu" adlı kitabın təqdimatı  olub
  • 03 oktyabr, 2025
  • 16:39
İcma sədri: Azərbaycanda əski əlifba ilə yazılan ədəbiyyatla tanış olan az sayda ziyalı var
Daxili siyasət
İcma sədri: Azərbaycanda əski əlifba ilə yazılan ədəbiyyatla tanış olan az sayda ziyalı var
  • 03 oktyabr, 2025
  • 15:57
Səfir: TRIPP-in istifadəyə verilməsi regionda sabitlik yarada bilər – MÜSAHİBƏ
Xarici siyasət
Səfir: TRIPP-in istifadəyə verilməsi regionda sabitlik yarada bilər – MÜSAHİBƏ
  • 03 oktyabr, 2025
  • 12:37
ABADA VII Beynəlxalq Nəqliyyat‑Logistika Biznes Forumunda iştirak edib
İnfrastruktur
ABADA VII Beynəlxalq Nəqliyyat‑Logistika Biznes Forumunda iştirak edib
  • 03 oktyabr, 2025
  • 11:27
Qərbi Azərbaycan Xronikası: Almatı Bəyannaməsi niyə İrəvanı həyəcanlandırır?
Video
Daxili siyasət
Qərbi Azərbaycan Xronikası: Almatı Bəyannaməsi niyə İrəvanı həyəcanlandırır?
  • 03 oktyabr, 2025
  • 03:18
Paşinyanın etirafı: Soyqırımı 1950-ci illərdən sonra gündəmə gəlib
Video
Region
Paşinyanın etirafı: "Soyqırımı" 1950-ci illərdən sonra gündəmə gəlib
  • 02 oktyabr, 2025
  • 00:14
Rövşən Rüstəmov: Zəngəzur dəhlizi BTQ ilə birgə tranzit imkanlarını artıracaq
Foto
İnfrastruktur
Rövşən Rüstəmov: "Zəngəzur dəhlizi BTQ ilə birgə tranzit imkanlarını artıracaq"
  • 01 oktyabr, 2025
  • 20:01
Avstriyalı siyasi analitik: Ermənistandakı seçkilər sülh müqaviləsinin imzalanması üçün fürsət ola bilər
Xarici siyasət
Avstriyalı siyasi analitik: Ermənistandakı seçkilər sülh müqaviləsinin imzalanması üçün fürsət ola bilər
  • 01 oktyabr, 2025
  • 15:59
1 ... 98 99 100 101 102 ... 497

Qərbi Azərbaycan: Tarixi coğrafiyası, mədəni irsi, tarixi həqiqətlər və İcmanın fəaliyyəti

Qərbi Azərbaycan anlayışı və tarixi coğrafiyası

Qərbi Azərbaycan — tarixi torpaqlarımız olub, müasir Ermənistan Respublikasının ərazisini əhatə edən coğrafi regionu və bu torpaqlarda əsrlər boyu yaşamış azərbaycanlıların tarixi Vətənini ifadə edən anlayışdır. Qədim mənbələrə və xəritələrə əsasən, bu ərazi İrəvan xanlığının, Göyçə mahalının, Zəngəzurun, Darəkənd-Pəmbək və digər tarixi bölgələrin sərhədləri daxilində yerləşir. Əsrlər boyu bu torpaqlarda azərbaycanlılar sıx şəkildə məskunlaşmış, zəngin maddi-mədəni irs, şəhərlər, kəndlər, məscidlər, qəbiristanlıqlar və memarlıq abidələri yaratmışlar.

Tarixi proseslər və deportasiya mərhələləri

XIX əsrin əvvəllərindən başlayaraq Rusiya imperiyasının bölgəyə həyata keçirdiyi köçürmə siyasəti və ardıcıl erməni millətçilərinin təcavüzkar siyasəti nəticəsində Qərbi Azərbaycan torpaqlarında yaşayan azərbaycanlılara qarşı dəfələrlə etnik təmizləmələr həyata keçirilmişdir. Xüsusilə XX əsrdə — 1905–1906, 1918–1920-ci illərdə, Sovet hakimiyyəti illərində (xüsusən 1948–1953-cü illərdə) və nəhayət 1988–1991-ci illərdə yüz minlərlə azərbaycanlı öz tarixi torpaqlarından dinc yolla qovulmuş, dədə-baba yurdlarından didərgin salınmışdır. Bu proseslər nəticəsində həmin ərazilərdəki azərbaycanlı izləri, tarixi-mədəni abidələr kütləvi şəkildə məhv edilmiş və ya saxtalaşdırılmışdır.

Qərbi Azərbaycan İcması və qayıdış konsepsiyası

Tarixi ədalətin bərpası, soydaşlarımızın pozulmuş hüquqlarının qorunması və onların öz doğma yurdlarına təhlükəsiz və ləyaqətli şəkildə qayıdışını təmin etmək məqsədilə Qərbi Azərbaycan İcması yaradılmışdır. İcma tərəfindən hazırlanmış "Qayıdış Konsepsiyası" beynəlxalq hüquq normalarına, insan hüquqlarına və dinc yanaşı yaşama prinsiplərinə əsaslanır. Bu sənəd azərbaycanlıların doğma torpaqlarına qayıtmaq hüququnun bərpası üçün beynəlxalq təşkilatlar səviyyəsində siyasi və hüquqi mübarizənin aparılmasını hədəfləyir.

Mədəni irsin qorunması və təbliği

Qərbi Azərbaycanın zəngin mədəni irsi — İrəvan qalası, Göyçə gölünün ətrafındakı abidələr, qədim xalçaçılıq məktəbi, aşıq sənəti ocaqları (Aşıq Ələsgər və digər ustadların yurdları) Azərbaycan mədəniyyətinin ayrılmaz hissəsidir. Bu irsin dünya ictimaiyyətinə çatdırılması, tarixi həqiqətlərin elmi əsaslarla araşdırılması və gənc nəsillərə ötürülməsi istiqamətində genişmiqyaslı elmi-tədqiqat və maarifləndirmə işləri həyata keçirilir.

Bu bölmə haqqında

Bu mövzulu bölmədə Qərbi Azərbaycanın tarixinə, orada mövcud olmuş maddi-mədəniyyət abidələrinə, məcburi köçkünlük tarixinə, deportasiya faktlarına, Qərbi Azərbaycan İcmasının fəaliyyətinə, beynəlxalq tədbirlərə və qayıdış strategiyasına dair hərtərəfli və obyektiv materiallar toplanmışdır.