Qərbi Azərbaycan

Faiq Quliyev: Azərbaycanın zəfəri bütün Türk dünyasının qələbəsidir
Region
Faiq Quliyev: Azərbaycanın zəfəri bütün Türk dünyasının qələbəsidir
  • 06 noyabr, 2026
  • 19:26
Prezident: Ermənilər 30 il torpaqları viran qoymuşdu, biz isə cəmi 6 ilə 100 minə yaxın insanı evlərinə qaytarmışıq
Daxili siyasət
Prezident: Ermənilər 30 il torpaqları viran qoymuşdu, biz isə cəmi 6 ilə 100 minə yaxın insanı evlərinə qaytarmışıq
  • 06 noyabr, 2026
  • 17:57
İlham Əliyev: Azərbaycan xalqı 44 günlük Vətən müharibəsi zamanı bir yumruq kimi birləşmişdi
Daxili siyasət
İlham Əliyev: Azərbaycan xalqı 44 günlük Vətən müharibəsi zamanı bir yumruq kimi birləşmişdi
  • 06 noyabr, 2026
  • 17:55
Zəfər Günü – iki regionun taleyinə təsir edən hadisə
Analitika
Zəfər Günü – iki regionun taleyinə təsir edən hadisə
  • 06 noyabr, 2026
  • 15:51
İlham Əliyev və Mehriban Əliyeva Cəbrayılda alkoqolsuz içki istehsalı müəssisəsinin açılışında iştirak ediblər - Yenilənib
Foto
Daxili siyasət
İlham Əliyev və Mehriban Əliyeva Cəbrayılda alkoqolsuz içki istehsalı müəssisəsinin açılışında iştirak ediblər - Yenilənib
  • 06 noyabr, 2026
  • 15:46
Laçında Zəfər Gününə həsr olunmuş təntənəli konsert proqramı keçirilib
Foto
Qarabağ
Laçında Zəfər Gününə həsr olunmuş təntənəli konsert proqramı keçirilib
  • 06 noyabr, 2026
  • 13:47
Baş Prokurorluqda Zəfər Günü münasibətilə tədbir keçirilib
Foto
Hadisə
Baş Prokurorluqda "Zəfər Günü" münasibətilə tədbir keçirilib
  • 06 noyabr, 2026
  • 12:37
Qərbi Azərbaycanın yaddaş yerləri: Zəngəzurun qədim türk kəndi - Xələc
Video
Daxili siyasət
Qərbi Azərbaycanın yaddaş yerləri: Zəngəzurun qədim türk kəndi - Xələc
  • 05 noyabr, 2026
  • 16:46
Laçında Zəfər Günü ərəfəsində şəhid ailələri ziyarət edilib
Foto
Sosial müdafiə
Laçında Zəfər Günü ərəfəsində şəhid ailələri ziyarət edilib
  • 05 noyabr, 2026
  • 11:56
NK rəsmisi: Qarabağ və Şərqi Zəngəzur akvakultura klasterləri üçün prioritet zonalardır
ASK
NK rəsmisi: "Qarabağ və Şərqi Zəngəzur akvakultura klasterləri üçün prioritet zonalardır"
  • 05 noyabr, 2026
  • 10:43
Şəhid İsmayıl Kərimliyə həsr olunmuş İsmayıl məqamı filminin təqdimatı keçirilib
Foto
Mədəniyyət siyasəti
Şəhid İsmayıl Kərimliyə həsr olunmuş "İsmayıl məqamı" filminin təqdimatı keçirilib
  • 04 noyabr, 2026
  • 19:55
Maliyyə naziri: Dövlət büdcəsinin 11-13 %-i Qarabağın bərpasına xərclənir
Maliyyə
Maliyyə naziri: "Dövlət büdcəsinin 11-13 %-i Qarabağın bərpasına xərclənir"
  • 04 noyabr, 2026
  • 14:33
Azərbaycanda gələn il büdcə siyasətinin əsas istiqamətləri açıqlanıb
Maliyyə
Azərbaycanda gələn il büdcə siyasətinin əsas istiqamətləri açıqlanıb
  • 04 noyabr, 2026
  • 11:16
Gələn il üçün Dövlət İnvestisiya Proqramı üzrə xərclərin tərkibi açıqlanıb
Maliyyə
Gələn il üçün Dövlət İnvestisiya Proqramı üzrə xərclərin tərkibi açıqlanıb
  • 04 noyabr, 2026
  • 10:59
Qərbi Azərbaycanın yaddaş yerləri: Saral kəndində Azərbaycan irsinin izləri
Daxili siyasət
Qərbi Azərbaycanın yaddaş yerləri: Saral kəndində Azərbaycan irsinin izləri
  • 03 noyabr, 2026
  • 23:07
Ankarada Azərbaycanın Zəfər günü qeyd olunub
Foto
Xarici siyasət
Ankarada Azərbaycanın Zəfər günü qeyd olunub
  • 03 noyabr, 2026
  • 23:00
1 2 3 4 5 ... 497

Qərbi Azərbaycan: Tarixi coğrafiyası, mədəni irsi, tarixi həqiqətlər və İcmanın fəaliyyəti

Qərbi Azərbaycan anlayışı və tarixi coğrafiyası

Qərbi Azərbaycan — tarixi torpaqlarımız olub, müasir Ermənistan Respublikasının ərazisini əhatə edən coğrafi regionu və bu torpaqlarda əsrlər boyu yaşamış azərbaycanlıların tarixi Vətənini ifadə edən anlayışdır. Qədim mənbələrə və xəritələrə əsasən, bu ərazi İrəvan xanlığının, Göyçə mahalının, Zəngəzurun, Darəkənd-Pəmbək və digər tarixi bölgələrin sərhədləri daxilində yerləşir. Əsrlər boyu bu torpaqlarda azərbaycanlılar sıx şəkildə məskunlaşmış, zəngin maddi-mədəni irs, şəhərlər, kəndlər, məscidlər, qəbiristanlıqlar və memarlıq abidələri yaratmışlar.

Tarixi proseslər və deportasiya mərhələləri

XIX əsrin əvvəllərindən başlayaraq Rusiya imperiyasının bölgəyə həyata keçirdiyi köçürmə siyasəti və ardıcıl erməni millətçilərinin təcavüzkar siyasəti nəticəsində Qərbi Azərbaycan torpaqlarında yaşayan azərbaycanlılara qarşı dəfələrlə etnik təmizləmələr həyata keçirilmişdir. Xüsusilə XX əsrdə — 1905–1906, 1918–1920-ci illərdə, Sovet hakimiyyəti illərində (xüsusən 1948–1953-cü illərdə) və nəhayət 1988–1991-ci illərdə yüz minlərlə azərbaycanlı öz tarixi torpaqlarından dinc yolla qovulmuş, dədə-baba yurdlarından didərgin salınmışdır. Bu proseslər nəticəsində həmin ərazilərdəki azərbaycanlı izləri, tarixi-mədəni abidələr kütləvi şəkildə məhv edilmiş və ya saxtalaşdırılmışdır.

Qərbi Azərbaycan İcması və qayıdış konsepsiyası

Tarixi ədalətin bərpası, soydaşlarımızın pozulmuş hüquqlarının qorunması və onların öz doğma yurdlarına təhlükəsiz və ləyaqətli şəkildə qayıdışını təmin etmək məqsədilə Qərbi Azərbaycan İcması yaradılmışdır. İcma tərəfindən hazırlanmış "Qayıdış Konsepsiyası" beynəlxalq hüquq normalarına, insan hüquqlarına və dinc yanaşı yaşama prinsiplərinə əsaslanır. Bu sənəd azərbaycanlıların doğma torpaqlarına qayıtmaq hüququnun bərpası üçün beynəlxalq təşkilatlar səviyyəsində siyasi və hüquqi mübarizənin aparılmasını hədəfləyir.

Mədəni irsin qorunması və təbliği

Qərbi Azərbaycanın zəngin mədəni irsi — İrəvan qalası, Göyçə gölünün ətrafındakı abidələr, qədim xalçaçılıq məktəbi, aşıq sənəti ocaqları (Aşıq Ələsgər və digər ustadların yurdları) Azərbaycan mədəniyyətinin ayrılmaz hissəsidir. Bu irsin dünya ictimaiyyətinə çatdırılması, tarixi həqiqətlərin elmi əsaslarla araşdırılması və gənc nəsillərə ötürülməsi istiqamətində genişmiqyaslı elmi-tədqiqat və maarifləndirmə işləri həyata keçirilir.

Bu bölmə haqqında

Bu mövzulu bölmədə Qərbi Azərbaycanın tarixinə, orada mövcud olmuş maddi-mədəniyyət abidələrinə, məcburi köçkünlük tarixinə, deportasiya faktlarına, Qərbi Azərbaycan İcmasının fəaliyyətinə, beynəlxalq tədbirlərə və qayıdış strategiyasına dair hərtərəfli və obyektiv materiallar toplanmışdır.