Qərbi Azərbaycan

İlham Əliyev Ağdamda 2-ci yaşayış kompleksinin açılışında iştirak edib - YENİLƏNİB-2
Foto
Daxili siyasət
İlham Əliyev Ağdamda 2-ci yaşayış kompleksinin açılışında iştirak edib - YENİLƏNİB-2
  • 24 dekabr, 2025
  • 19:00
Din Xadimlərinin II Forumunun iştirakçıları Prezident İlham Əliyevə təşəkkür edib
Din
Din Xadimlərinin II Forumunun iştirakçıları Prezident İlham Əliyevə təşəkkür edib
  • 24 dekabr, 2025
  • 16:34
Milli Məclisin deputatı Asiya Parlament Assambleyasının Daimi Komitəsinin iclasında iştirak edib
Foto
Xarici siyasət
Milli Məclisin deputatı Asiya Parlament Assambleyasının Daimi Komitəsinin iclasında iştirak edib
  • 24 dekabr, 2025
  • 11:44
Prezidentin enerji strategiyasına həsr olunan Nur zəfəri filmi təqdim olunub
Video
Energetika
Prezidentin enerji strategiyasına həsr olunan "Nur zəfəri" filmi təqdim olunub
  • 24 dekabr, 2025
  • 10:41
Qərbi Azərbaycan Xronikası: Ermənilərin yerində su anbarı tikdiyi türk kəndi
Video
Region
Qərbi Azərbaycan Xronikası: Ermənilərin yerində su anbarı tikdiyi türk kəndi
  • 23 dekabr, 2025
  • 21:40
Şəhərsalma və Memarlıq İli ölkənin sosial-iqtisadi inkişafında yeni mərhələnin başlanğıcıdır - RƏY
Daxili siyasət
"Şəhərsalma və Memarlıq İli" ölkənin sosial-iqtisadi inkişafında yeni mərhələnin başlanğıcıdır - RƏY
  • 23 dekabr, 2025
  • 19:03
Qarabağ florası kitabının təqdimatı olub
Foto
Qarabağ
"Qarabağ florası" kitabının təqdimatı olub
  • 23 dekabr, 2025
  • 18:42
Ağdam şəhərində Hilton Garden Inn Agdam hoteli istifadəyə verilib
Foto
Daxili siyasət
Ağdam şəhərində "Hilton Garden Inn Agdam" hoteli istifadəyə verilib
  • 23 dekabr, 2025
  • 17:35
Haber Global II Türkiyə–Azərbaycan İnvestisiya Forumu ilə bağlı videomaterial hazırlayıb
Video
Biznes
"Haber Global" II Türkiyə–Azərbaycan İnvestisiya Forumu ilə bağlı videomaterial hazırlayıb
  • 23 dekabr, 2025
  • 16:50
Xankəndi-1 elektrik yarımstansiyası istismara verilib
Foto
Energetika
"Xankəndi-1" elektrik yarımstansiyası istismara verilib
  • 23 dekabr, 2025
  • 15:31
Türkiyə rəsmisi: Zəngəzur dəhlizi Asiya və Avropa arasında kritik əhəmiyyətə malikdir
İnfrastruktur
Türkiyə rəsmisi: "Zəngəzur dəhlizi Asiya və Avropa arasında kritik əhəmiyyətə malikdir"
  • 23 dekabr, 2025
  • 13:50
Durmuş Ünüvar: Zəngəzur dəhlizinin istismara verilməsi Orta Dəhlizin potensialını artıracaq
İnfrastruktur
Durmuş Ünüvar: "Zəngəzur dəhlizinin istismara verilməsi Orta Dəhlizin potensialını artıracaq"
  • 23 dekabr, 2025
  • 13:37
Rəhman Hümmətov: Zəngəzur dəhlizi üzrə əsas yollar gələn il istifadəyə veriləcək
İnfrastruktur
Rəhman Hümmətov: "Zəngəzur dəhlizi üzrə əsas yollar gələn il istifadəyə veriləcək"
  • 23 dekabr, 2025
  • 13:16
Hüseyn Büyükfırat: Türkiyə və Azərbaycanın liderliyi ilə türk dünyası iqtisadi bütövləşmə dövründədir
İnfrastruktur
Hüseyn Büyükfırat: "Türkiyə və Azərbaycanın liderliyi ilə türk dünyası iqtisadi bütövləşmə dövründədir"
  • 23 dekabr, 2025
  • 13:15
Azərbaycan və Türkiyə aqrar sahədə regional riskləri birgə idarə edəcək
ASK
Azərbaycan və Türkiyə aqrar sahədə regional riskləri birgə idarə edəcək
  • 23 dekabr, 2025
  • 13:09
Cevdet Yılmaz Sahibə Qafarova ilə ikitərəfli və parlamentlərarası əlaqələri müzakirə edib
Foto
Xarici siyasət
Cevdet Yılmaz Sahibə Qafarova ilə ikitərəfli və parlamentlərarası əlaqələri müzakirə edib
  • 23 dekabr, 2025
  • 12:59
1 ... 70 71 72 73 74 ... 497

Qərbi Azərbaycan: Tarixi coğrafiyası, mədəni irsi, tarixi həqiqətlər və İcmanın fəaliyyəti

Qərbi Azərbaycan anlayışı və tarixi coğrafiyası

Qərbi Azərbaycan — tarixi torpaqlarımız olub, müasir Ermənistan Respublikasının ərazisini əhatə edən coğrafi regionu və bu torpaqlarda əsrlər boyu yaşamış azərbaycanlıların tarixi Vətənini ifadə edən anlayışdır. Qədim mənbələrə və xəritələrə əsasən, bu ərazi İrəvan xanlığının, Göyçə mahalının, Zəngəzurun, Darəkənd-Pəmbək və digər tarixi bölgələrin sərhədləri daxilində yerləşir. Əsrlər boyu bu torpaqlarda azərbaycanlılar sıx şəkildə məskunlaşmış, zəngin maddi-mədəni irs, şəhərlər, kəndlər, məscidlər, qəbiristanlıqlar və memarlıq abidələri yaratmışlar.

Tarixi proseslər və deportasiya mərhələləri

XIX əsrin əvvəllərindən başlayaraq Rusiya imperiyasının bölgəyə həyata keçirdiyi köçürmə siyasəti və ardıcıl erməni millətçilərinin təcavüzkar siyasəti nəticəsində Qərbi Azərbaycan torpaqlarında yaşayan azərbaycanlılara qarşı dəfələrlə etnik təmizləmələr həyata keçirilmişdir. Xüsusilə XX əsrdə — 1905–1906, 1918–1920-ci illərdə, Sovet hakimiyyəti illərində (xüsusən 1948–1953-cü illərdə) və nəhayət 1988–1991-ci illərdə yüz minlərlə azərbaycanlı öz tarixi torpaqlarından dinc yolla qovulmuş, dədə-baba yurdlarından didərgin salınmışdır. Bu proseslər nəticəsində həmin ərazilərdəki azərbaycanlı izləri, tarixi-mədəni abidələr kütləvi şəkildə məhv edilmiş və ya saxtalaşdırılmışdır.

Qərbi Azərbaycan İcması və qayıdış konsepsiyası

Tarixi ədalətin bərpası, soydaşlarımızın pozulmuş hüquqlarının qorunması və onların öz doğma yurdlarına təhlükəsiz və ləyaqətli şəkildə qayıdışını təmin etmək məqsədilə Qərbi Azərbaycan İcması yaradılmışdır. İcma tərəfindən hazırlanmış "Qayıdış Konsepsiyası" beynəlxalq hüquq normalarına, insan hüquqlarına və dinc yanaşı yaşama prinsiplərinə əsaslanır. Bu sənəd azərbaycanlıların doğma torpaqlarına qayıtmaq hüququnun bərpası üçün beynəlxalq təşkilatlar səviyyəsində siyasi və hüquqi mübarizənin aparılmasını hədəfləyir.

Mədəni irsin qorunması və təbliği

Qərbi Azərbaycanın zəngin mədəni irsi — İrəvan qalası, Göyçə gölünün ətrafındakı abidələr, qədim xalçaçılıq məktəbi, aşıq sənəti ocaqları (Aşıq Ələsgər və digər ustadların yurdları) Azərbaycan mədəniyyətinin ayrılmaz hissəsidir. Bu irsin dünya ictimaiyyətinə çatdırılması, tarixi həqiqətlərin elmi əsaslarla araşdırılması və gənc nəsillərə ötürülməsi istiqamətində genişmiqyaslı elmi-tədqiqat və maarifləndirmə işləri həyata keçirilir.

Bu bölmə haqqında

Bu mövzulu bölmədə Qərbi Azərbaycanın tarixinə, orada mövcud olmuş maddi-mədəniyyət abidələrinə, məcburi köçkünlük tarixinə, deportasiya faktlarına, Qərbi Azərbaycan İcmasının fəaliyyətinə, beynəlxalq tədbirlərə və qayıdış strategiyasına dair hərtərəfli və obyektiv materiallar toplanmışdır.