Ursula fon der Lyayen (almanca: Ursula von der Leyen) — müasir dövrün tanınmış alman və avropalı siyasətçisi, nüfuzlu dövlət xadimi və Avropa Komissiyasının ilk qadın sədridir. 1958-ci ildə Belçikanın Brüssel şəhərində anadan olan fon der Lyayen əslən almaniyalı olub, peşəkar həkim-tibb elmləri doktoru kimi fəaliyyətə başlamış, lakin sonradan Almaniya siyasətində mühüm zirvələr fəth etmişdir. O, Almaniya Xristian-Demokrat İttifaqının (CDU) görkəmli siması kimi ölkə hökumətində müxtəlif yüksək vəzifələr — ailə işləri, yaşlılar, qadınlar və gənclər naziri, əmək və sosial işlər naziri, həmçinin Almaniyanın tarixində ilk qadın müdafiə naziri postlarını tutmuşdur. 2019-cu ildən etibarən isə Avropa İttifaqının icraedici qurumu olan Avropa Komissiyasının rəhbəri seçilmiş və qitənin siyasi kursunu formalaşdıran əsas liderə çevrilmişdir.
Ursula fon der Lyayen Avropa Komissiyasının sədri kimi fəaliyyəti dövründə Aİ-nin gələcəyini müəyyən edən bir sıra qlobal və tarixi əhəmiyyətli təşəbbüslərə rəhbərlik etmişdir:
Yaşıl Saziş (European Green Deal): Onun rəhbərliyi altında Avropa İttifaqı 2050-ci ilə qədər dünyanın ilk klimat-neytral qitəsi olmağı hədəfləyən "Yaşıl Saziş" strategiyasını qəbul etmişdir. Bərpa olunan enerji mənbələrinə keçid, karbon emissiyalarının azaldılması və ekoloji tarazlığın qorunması bu siyasətin əsasını təşkil edir.
Rəqəmsal transformasiya: Avropanın texnoloji suverenliyinin gücləndirilməsi, süni intellektin tənzimlənməsi, kibertəhlükəsizlik və rəqəmsal xidmətlərin vahid bazarda genişləndirilməsi istiqamətində mühüm qanunvericilik paketləri həyata keçirilmişdir.
Qlobal böhranlara qarşı reaksiya: COVID-19 pandemiyası dövründə Aİ ölkələri üçün vahid peyvənd tədarükü strategiyasının qurulması, iqtisadi bərpa fondlarının (NextGenerationEU) yaradılması və üzv dövlətlər arasında həmrəyliyin təmin edilməsində onun liderlik rolu həlledici olmuşdur.
Son illərdə qlobal miqyasda baş verən gərgin geosiyasi proseslər fonunda Ursula fon der Lyayen Avropanın təhlükəsizlik və xarici siyasət arkitekturasının gücləndirilməsinə xüsusi diqqət yetirmişdir:
Ukraynaya dəstək: Rusiya-Ukrayna müharibəsinin başlanmasından dərhal sonra o, Ukraynaya siyasi, iqtisadi, maliyyə və hərbi yardımların göstərilməsində, eləcə də Rusiya qarşı sərt sanksiya paketlərinin tətbiq edilməsində Aİ-nin əsas aparıcı səsi olmuşdur. Ukraynanın Aİ-yə namizəd статусunun verilməsi prosesində də onun qətiyyətli mövqeyi mühüm rol oynamışdır.
Qlobal tərəfdaşlıqlar: ABŞ, Asiya ölkələri və digər qlobal tərəfdaşlarla iqtisadi və təhlükəsizlik əlaqələrinin möhkəmləndirilməsi, enerji təchizatının şaxələndirilməsi (o cümlədən Azərbaycanla qaz təchizatı sahəsində strateji tərəfdaşlıq memorandumlarının imzalanması) istiqamətində mühüm səylər göstərmişdir.
Qlobal miqyasda dünyanın ən nüfuzlu qadın siyasətçilərindən biri hesab olunan Ursula fon der Lyayen qətiyyətli idarəçilik tərzi, böhran zamanı operativ qərarlar qəbul etmək bacarığı və Avropanın birliyini qorumaq səyləri ilə seçilir. Onun qəbul etdiyi siyasi qərarlar təkcə Aİ daxilində deyil, bütün dünya ölkələrində iqtisadi və sosial proseslərə birbaşa təsir göstərir.
Bu mövzulu bölmədə Ursula fon der Lyayenin rəhbərlik etdiyi Avropa Komissiyasının qərarları, onun rəsmi səfərləri, Avropa İttifaqının daxili və xarici siyasətinə dair bəyanatları, qlobal iqtisadi və təhlükəsizlik təşəbbüsləri ilə əlaqədar ən son, ətraflы xəbərlər toplanmışdır.