Qərbi Azərbaycan

Qərbi Azərbaycan Xronikası: “Atamın qəhərlənməyindən bilirdim ki, didərgin düşmək necə ağır hissdir” 
Foto
Daxili siyasət
Qərbi Azərbaycan Xronikası: “Atamın qəhərlənməyindən bilirdim ki, didərgin düşmək necə ağır hissdir” 
  • 19 iyul, 2025
  • 00:31
Fuad Nəcəfli ictimaiyyət nümayəndələrini Naxçıvanın yeni Baş planı layihəsi ilə tanış edib
Xarici siyasət
Fuad Nəcəfli ictimaiyyət nümayəndələrini Naxçıvanın yeni Baş planı layihəsi ilə tanış edib
  • 18 iyul, 2025
  • 20:07
Şəhid Nurlan Mustafayev haqqında hazırlanan Vətənə bağlı ömür filmi təqdim edilib
Foto
Mədəniyyət siyasəti
Şəhid Nurlan Mustafayev haqqında hazırlanan "Vətənə bağlı ömür" filmi təqdim edilib
  • 18 iyul, 2025
  • 17:48
Belçika Nümayəndələr Palatasının dəyişməyən anti-Azərbaycan mətni, yaxud deputatların tutuquşuluğu - ŞƏRH
Analitika
Belçika Nümayəndələr Palatasının dəyişməyən anti-Azərbaycan mətni, yaxud deputatların tutuquşuluğu - ŞƏRH
  • 18 iyul, 2025
  • 15:55
Azərbaycan və Monteneqro birgə layihələr həyata keçirilməsini müzakirə edib
Biznes
Azərbaycan və Monteneqro birgə layihələr həyata keçirilməsini müzakirə edib
  • 18 iyul, 2025
  • 15:38
STM ilk dəfə azad olunmuş ərazilərə köçürülən əhali arasında sorğu keçirir
Foto
Daxili siyasət
STM ilk dəfə azad olunmuş ərazilərə köçürülən əhali arasında sorğu keçirir
  • 17 iyul, 2025
  • 16:39
Şəhid jurnalist Məhərrəm İbrahimovun xatirəsinə həsr olunmuş kitabın təqdimatı olub
Foto
Media
Şəhid jurnalist Məhərrəm İbrahimovun xatirəsinə həsr olunmuş kitabın təqdimatı olub
  • 17 iyul, 2025
  • 15:41
Paşinyanın mətbuat konfransındakı açıqlamaları – gec də olsa edilən etiraflar - ŞƏRH
Analitika
Paşinyanın mətbuat konfransındakı açıqlamaları – gec də olsa edilən etiraflar - ŞƏRH
  • 17 iyul, 2025
  • 15:16
Assosiasiya sədri: “Tikinti materiallarının ixracı 20 %-dən çox arta bilər”
Biznes
Assosiasiya sədri: “Tikinti materiallarının ixracı 20 %-dən çox arta bilər”
  • 17 iyul, 2025
  • 15:12
Növbəti köç karvanı Ağdam rayonunun Kəngərli kəndinə çatıb, açarlar təhvil verilib - YENİLƏNİB-2
Foto
Daxili siyasət
Növbəti köç karvanı Ağdam rayonunun Kəngərli kəndinə çatıb, açarlar təhvil verilib - YENİLƏNİB-2
  • 17 iyul, 2025
  • 14:05
İlham Əliyev və Qurbanqulu Berdiməhəmmədov Şuşada “Heydər Əliyev və Qarabağ” sərgisi ilə tanış olublar
Foto
Xarici siyasət
İlham Əliyev və Qurbanqulu Berdiməhəmmədov Şuşada “Heydər Əliyev və Qarabağ” sərgisi ilə tanış olublar
  • 17 iyul, 2025
  • 13:28
İlham Əliyev və Qurbanqulu Berdiməhəmmədov Füzuli şəhərinin dağıdılmış yerlərinə baxıblar
Foto
Qarabağ
İlham Əliyev və Qurbanqulu Berdiməhəmmədov Füzuli şəhərinin dağıdılmış yerlərinə baxıblar
  • 17 iyul, 2025
  • 11:21
Qərbi Azərbaycan Xronikası: Baqrat Bin Laden, erməni kilsəsi isə Əl-Qaidədir
Foto
Xarici siyasət
Qərbi Azərbaycan Xronikası: "Baqrat Bin Laden, erməni kilsəsi isə "Əl-Qaidə"dir"
  • 17 iyul, 2025
  • 05:14
Leyla Əliyeva Azərbaycanda təbiətin mühafizəsinin 100 illiyinə həsr olunmuş fotosərginin açılışında iştirak edib
Ekologiya
Leyla Əliyeva Azərbaycanda təbiətin mühafizəsinin 100 illiyinə həsr olunmuş fotosərginin açılışında iştirak edib
  • 16 iyul, 2025
  • 23:08
Rusiya nəşri: Azərbaycan Fransa neokolonializmi üzərində parlaq qələbə qazandı
Xarici siyasət
Rusiya nəşri: Azərbaycan Fransa neokolonializmi üzərində parlaq qələbə qazandı
  • 16 iyul, 2025
  • 19:07
Azərbaycanın işğaldan azad edilmiş ərazilərində ipoteka kreditlərinin verilməsi qaydası dəyişib
Maliyyə
Azərbaycanın işğaldan azad edilmiş ərazilərində ipoteka kreditlərinin verilməsi qaydası dəyişib
  • 16 iyul, 2025
  • 16:18
1 ... 122 123 124 125 126 ... 497

Qərbi Azərbaycan: Tarixi coğrafiyası, mədəni irsi, tarixi həqiqətlər və İcmanın fəaliyyəti

Qərbi Azərbaycan anlayışı və tarixi coğrafiyası

Qərbi Azərbaycan — tarixi torpaqlarımız olub, müasir Ermənistan Respublikasının ərazisini əhatə edən coğrafi regionu və bu torpaqlarda əsrlər boyu yaşamış azərbaycanlıların tarixi Vətənini ifadə edən anlayışdır. Qədim mənbələrə və xəritələrə əsasən, bu ərazi İrəvan xanlığının, Göyçə mahalının, Zəngəzurun, Darəkənd-Pəmbək və digər tarixi bölgələrin sərhədləri daxilində yerləşir. Əsrlər boyu bu torpaqlarda azərbaycanlılar sıx şəkildə məskunlaşmış, zəngin maddi-mədəni irs, şəhərlər, kəndlər, məscidlər, qəbiristanlıqlar və memarlıq abidələri yaratmışlar.

Tarixi proseslər və deportasiya mərhələləri

XIX əsrin əvvəllərindən başlayaraq Rusiya imperiyasının bölgəyə həyata keçirdiyi köçürmə siyasəti və ardıcıl erməni millətçilərinin təcavüzkar siyasəti nəticəsində Qərbi Azərbaycan torpaqlarında yaşayan azərbaycanlılara qarşı dəfələrlə etnik təmizləmələr həyata keçirilmişdir. Xüsusilə XX əsrdə — 1905–1906, 1918–1920-ci illərdə, Sovet hakimiyyəti illərində (xüsusən 1948–1953-cü illərdə) və nəhayət 1988–1991-ci illərdə yüz minlərlə azərbaycanlı öz tarixi torpaqlarından dinc yolla qovulmuş, dədə-baba yurdlarından didərgin salınmışdır. Bu proseslər nəticəsində həmin ərazilərdəki azərbaycanlı izləri, tarixi-mədəni abidələr kütləvi şəkildə məhv edilmiş və ya saxtalaşdırılmışdır.

Qərbi Azərbaycan İcması və qayıdış konsepsiyası

Tarixi ədalətin bərpası, soydaşlarımızın pozulmuş hüquqlarının qorunması və onların öz doğma yurdlarına təhlükəsiz və ləyaqətli şəkildə qayıdışını təmin etmək məqsədilə Qərbi Azərbaycan İcması yaradılmışdır. İcma tərəfindən hazırlanmış "Qayıdış Konsepsiyası" beynəlxalq hüquq normalarına, insan hüquqlarına və dinc yanaşı yaşama prinsiplərinə əsaslanır. Bu sənəd azərbaycanlıların doğma torpaqlarına qayıtmaq hüququnun bərpası üçün beynəlxalq təşkilatlar səviyyəsində siyasi və hüquqi mübarizənin aparılmasını hədəfləyir.

Mədəni irsin qorunması və təbliği

Qərbi Azərbaycanın zəngin mədəni irsi — İrəvan qalası, Göyçə gölünün ətrafındakı abidələr, qədim xalçaçılıq məktəbi, aşıq sənəti ocaqları (Aşıq Ələsgər və digər ustadların yurdları) Azərbaycan mədəniyyətinin ayrılmaz hissəsidir. Bu irsin dünya ictimaiyyətinə çatdırılması, tarixi həqiqətlərin elmi əsaslarla araşdırılması və gənc nəsillərə ötürülməsi istiqamətində genişmiqyaslı elmi-tədqiqat və maarifləndirmə işləri həyata keçirilir.

Bu bölmə haqqında

Bu mövzulu bölmədə Qərbi Azərbaycanın tarixinə, orada mövcud olmuş maddi-mədəniyyət abidələrinə, məcburi köçkünlük tarixinə, deportasiya faktlarına, Qərbi Azərbaycan İcmasının fəaliyyətinə, beynəlxalq tədbirlərə və qayıdış strategiyasına dair hərtərəfli və obyektiv materiallar toplanmışdır.