Qərbi Azərbaycan

Ağdamın Kəngərli kəndinə köç karvanı çatıb, evlərin açarları təqdim olunub - YENİLƏNİB
Foto
Daxili siyasət
Ağdamın Kəngərli kəndinə köç karvanı çatıb, evlərin açarları təqdim olunub - YENİLƏNİB
  • 23 may, 2025
  • 13:45
Fazil Mustafa: İrəvan qazılığının bərpası Qərbi Azərbaycana qayıdış strategiyasının önəmli həlqələrindəndir
Milli Məclis
Fazil Mustafa: İrəvan qazılığının bərpası Qərbi Azərbaycana qayıdış strategiyasının önəmli həlqələrindəndir
  • 23 may, 2025
  • 11:18
İcma: Ermənistanın qayıdış hüququnu təmin etmək əvəzinə təhrif edilmiş bəyanatlar yayması qəbuledilməzdir
Xarici siyasət
İcma: Ermənistanın qayıdış hüququnu təmin etmək əvəzinə təhrif edilmiş bəyanatlar yayması qəbuledilməzdir
  • 22 may, 2025
  • 18:08
TBMM-in komissiya sədri: Qərbi azərbaycanlılar mövzusu Türkiyənin milli məsələsinə çevrilməlidir
Region
TBMM-in komissiya sədri: Qərbi azərbaycanlılar mövzusu Türkiyənin milli məsələsinə çevrilməlidir
  • 22 may, 2025
  • 17:15
Azərişıq: Qarabağ və Şərqi Zəngəzurda bütün yarımstansiyaların damında günəş panelləri var
Energetika
"Azərişıq": Qarabağ və Şərqi Zəngəzurda bütün yarımstansiyaların damında günəş panelləri var
  • 22 may, 2025
  • 15:27
Azərbaycanda regional maliyyə idarələri yaradılıb
Maliyyə
Azərbaycanda regional maliyyə idarələri yaradılıb
  • 22 may, 2025
  • 13:30
İrəvan qazılığının fəaliyyəti bərpa edilib, yeni qazı təyin olunub - YENİLƏNİB
Din
İrəvan qazılığının fəaliyyəti bərpa edilib, yeni qazı təyin olunub - YENİLƏNİB
  • 22 may, 2025
  • 11:55
Böyük Qayıdışa həsr olunmuş “Zəfər” şahmat turniri keçirilib
Foto
Daxili siyasət
Böyük Qayıdışa həsr olunmuş “Zəfər” şahmat turniri keçirilib
  • 22 may, 2025
  • 10:43
Qərbi Azərbaycan Xronikası: Kreml onların boyunlarından tutub Azərbaycana təhvil verdi ki, orada namaz qılsınlar
Video
Daxili siyasət
Qərbi Azərbaycan Xronikası: Kreml onların boyunlarından tutub Azərbaycana təhvil verdi ki, orada namaz qılsınlar
  • 22 may, 2025
  • 03:43
Əziz Ələkbərov: Türkiyədə Qərbi Azərbaycan nümayəndəliyi açılacaq
Daxili siyasət
Əziz Ələkbərov: Türkiyədə Qərbi Azərbaycan nümayəndəliyi açılacaq
  • 21 may, 2025
  • 19:45
“Qərbi Azərbaycana qayıdış” mövzusunda beynəlxalq konfransın yekun bəyanatı dərc olunub
Daxili siyasət
“Qərbi Azərbaycana qayıdış” mövzusunda beynəlxalq konfransın yekun bəyanatı dərc olunub
  • 21 may, 2025
  • 19:17
Ankarada “Qərbi Azərbaycana qayıdış insan hüquqlarının aliliyinin mühüm şərti kimi” mövzusunda beynəlxalq konfrans keçirilib - YENİLƏNİB
Foto
Xarici siyasət
Ankarada “Qərbi Azərbaycana qayıdış insan hüquqlarının aliliyinin mühüm şərti kimi” mövzusunda beynəlxalq konfrans keçirilib - YENİLƏNİB
  • 21 may, 2025
  • 19:07
Prezident: Qərbi azərbaycanlıların Ermənistandakı dədə-baba torpaqlarına qayıdışının təmini regionda sülh üçün vacib şərtdir
Xarici siyasət
Prezident: Qərbi azərbaycanlıların Ermənistandakı dədə-baba torpaqlarına qayıdışının təmini regionda sülh üçün vacib şərtdir
  • 21 may, 2025
  • 11:35
İlham Əliyev: Azərbaycan və Türkiyənin beynəlxalq hüquq prinsiplərinə sadiqliyi bölgədə sabitliyin təmin olunması üçün möhkəm zəmin yaradır
Xarici siyasət
İlham Əliyev: Azərbaycan və Türkiyənin beynəlxalq hüquq prinsiplərinə sadiqliyi bölgədə sabitliyin təmin olunması üçün möhkəm zəmin yaradır
  • 21 may, 2025
  • 11:28
Prezident: Ermənistan Qərbi azərbaycanlıların öz dədə-baba yurdlarına dönə bilmələri ilə bağlı aydın mövqe ifadə etməlidir
Xarici siyasət
Prezident: Ermənistan Qərbi azərbaycanlıların öz dədə-baba yurdlarına dönə bilmələri ilə bağlı aydın mövqe ifadə etməlidir
  • 21 may, 2025
  • 11:25
Azərbaycanda ötən il qadınların 10 minə yaxın təsərrüfatı işğaldan azad edilmiş ərazilərə köçürülüb
ASK
Azərbaycanda ötən il qadınların 10 minə yaxın təsərrüfatı işğaldan azad edilmiş ərazilərə köçürülüb
  • 21 may, 2025
  • 11:20
1 ... 137 138 139 140 141 ... 497

Qərbi Azərbaycan: Tarixi coğrafiyası, mədəni irsi, tarixi həqiqətlər və İcmanın fəaliyyəti

Qərbi Azərbaycan anlayışı və tarixi coğrafiyası

Qərbi Azərbaycan — tarixi torpaqlarımız olub, müasir Ermənistan Respublikasının ərazisini əhatə edən coğrafi regionu və bu torpaqlarda əsrlər boyu yaşamış azərbaycanlıların tarixi Vətənini ifadə edən anlayışdır. Qədim mənbələrə və xəritələrə əsasən, bu ərazi İrəvan xanlığının, Göyçə mahalının, Zəngəzurun, Darəkənd-Pəmbək və digər tarixi bölgələrin sərhədləri daxilində yerləşir. Əsrlər boyu bu torpaqlarda azərbaycanlılar sıx şəkildə məskunlaşmış, zəngin maddi-mədəni irs, şəhərlər, kəndlər, məscidlər, qəbiristanlıqlar və memarlıq abidələri yaratmışlar.

Tarixi proseslər və deportasiya mərhələləri

XIX əsrin əvvəllərindən başlayaraq Rusiya imperiyasının bölgəyə həyata keçirdiyi köçürmə siyasəti və ardıcıl erməni millətçilərinin təcavüzkar siyasəti nəticəsində Qərbi Azərbaycan torpaqlarında yaşayan azərbaycanlılara qarşı dəfələrlə etnik təmizləmələr həyata keçirilmişdir. Xüsusilə XX əsrdə — 1905–1906, 1918–1920-ci illərdə, Sovet hakimiyyəti illərində (xüsusən 1948–1953-cü illərdə) və nəhayət 1988–1991-ci illərdə yüz minlərlə azərbaycanlı öz tarixi torpaqlarından dinc yolla qovulmuş, dədə-baba yurdlarından didərgin salınmışdır. Bu proseslər nəticəsində həmin ərazilərdəki azərbaycanlı izləri, tarixi-mədəni abidələr kütləvi şəkildə məhv edilmiş və ya saxtalaşdırılmışdır.

Qərbi Azərbaycan İcması və qayıdış konsepsiyası

Tarixi ədalətin bərpası, soydaşlarımızın pozulmuş hüquqlarının qorunması və onların öz doğma yurdlarına təhlükəsiz və ləyaqətli şəkildə qayıdışını təmin etmək məqsədilə Qərbi Azərbaycan İcması yaradılmışdır. İcma tərəfindən hazırlanmış "Qayıdış Konsepsiyası" beynəlxalq hüquq normalarına, insan hüquqlarına və dinc yanaşı yaşama prinsiplərinə əsaslanır. Bu sənəd azərbaycanlıların doğma torpaqlarına qayıtmaq hüququnun bərpası üçün beynəlxalq təşkilatlar səviyyəsində siyasi və hüquqi mübarizənin aparılmasını hədəfləyir.

Mədəni irsin qorunması və təbliği

Qərbi Azərbaycanın zəngin mədəni irsi — İrəvan qalası, Göyçə gölünün ətrafındakı abidələr, qədim xalçaçılıq məktəbi, aşıq sənəti ocaqları (Aşıq Ələsgər və digər ustadların yurdları) Azərbaycan mədəniyyətinin ayrılmaz hissəsidir. Bu irsin dünya ictimaiyyətinə çatdırılması, tarixi həqiqətlərin elmi əsaslarla araşdırılması və gənc nəsillərə ötürülməsi istiqamətində genişmiqyaslı elmi-tədqiqat və maarifləndirmə işləri həyata keçirilir.

Bu bölmə haqqında

Bu mövzulu bölmədə Qərbi Azərbaycanın tarixinə, orada mövcud olmuş maddi-mədəniyyət abidələrinə, məcburi köçkünlük tarixinə, deportasiya faktlarına, Qərbi Azərbaycan İcmasının fəaliyyətinə, beynəlxalq tədbirlərə və qayıdış strategiyasına dair hərtərəfli və obyektiv materiallar toplanmışdır.