Qərbi Azərbaycan

Bakıdan yola salınan köç Kəngərliyə çatıb, mənzillərin açarları təqdim edilib - YENİLƏNİB-2
Foto
Daxili siyasət
Bakıdan yola salınan köç Kəngərliyə çatıb, mənzillərin açarları təqdim edilib - YENİLƏNİB-2
  • 27 may, 2025
  • 14:46
Prezident İlham Əliyev Laçında “Aşağı Malıbəyli” və “Mirik” su elektrik stansiyalarının açılışında iştirak edib
Foto
Daxili siyasət
Prezident İlham Əliyev Laçında “Aşağı Malıbəyli” və “Mirik” su elektrik stansiyalarının açılışında iştirak edib
  • 27 may, 2025
  • 13:24
Keçmiş məcburi köçkün: Kəngərliyə qayıdış gününü çoxdan arzulayırdıq
Daxili siyasət
Keçmiş məcburi köçkün: Kəngərliyə qayıdış gününü çoxdan arzulayırdıq
  • 27 may, 2025
  • 06:53
Kəngərli sakini: Kəndimizdə əkin-biçinlə məşğul olacağam
Daxili siyasət
Kəngərli sakini: Kəndimizdə əkin-biçinlə məşğul olacağam
  • 27 may, 2025
  • 06:39
Doğma yurduna qayıdan Kəngərli sakini dövlət başçısına təşəkkür edib
Daxili siyasət
Doğma yurduna qayıdan Kəngərli sakini dövlət başçısına təşəkkür edib
  • 27 may, 2025
  • 06:27
Qərbi Azərbaycan Xronikası: Kəndimiz Sofulu türk tayfasının adını daşıyırdı
Video
Daxili siyasət
Qərbi Azərbaycan Xronikası: Kəndimiz Sofulu türk tayfasının adını daşıyırdı
  • 27 may, 2025
  • 02:34
18 yaşadək voleybolçular arasında Azərbaycan çempionatına yekun vurulub
Foto
Komanda
18 yaşadək voleybolçular arasında Azərbaycan çempionatına yekun vurulub
  • 26 may, 2025
  • 22:38
Ayxan Hacızadə Paşinyanın İrəvan Dialoqu zamanı söylədiyi fikirləri şərh edib
Xarici siyasət
Ayxan Hacızadə Paşinyanın İrəvan Dialoqu zamanı söylədiyi fikirləri şərh edib
  • 26 may, 2025
  • 16:32
QMİ sədri: Erməni kilsəsi xalqını sülhə deyil, revanşizmə kökləyir
Din
QMİ sədri: Erməni kilsəsi xalqını sülhə deyil, revanşizmə kökləyir
  • 26 may, 2025
  • 09:58
Prezident İlham Əliyev İslamofobiya ilə bağlı konfransın iştirakçılarına müraciət ünvanlayıb - YENİLƏNİB
Xarici siyasət
Prezident İlham Əliyev İslamofobiya ilə bağlı konfransın iştirakçılarına müraciət ünvanlayıb - YENİLƏNİB
  • 26 may, 2025
  • 09:56
Qərbi Azərbaycan İcması Erməni Apostol Kilsəsinin irqi ayrı-seçkiliyə əsaslanan bəyanatını qınayıb
Xarici siyasət
Qərbi Azərbaycan İcması Erməni Apostol Kilsəsinin irqi ayrı-seçkiliyə əsaslanan bəyanatını qınayıb
  • 25 may, 2025
  • 15:50
Qərbi Azərbaycan Xronikası: Tanrı ilə əlaqə quran şəxs Kam adlanır
Video
Daxili siyasət
Qərbi Azərbaycan Xronikası: Tanrı ilə əlaqə quran şəxs Kam adlanır
  • 25 may, 2025
  • 00:49
Naxçıvanda “Qərbi Azərbaycana qayıdış” olimpiadasının yarımfinal turu keçirilib
Foto
Elm və təhsil
Naxçıvanda “Qərbi Azərbaycana qayıdış” olimpiadasının yarımfinal turu keçirilib
  • 24 may, 2025
  • 14:38
İcma: İrəvan Qazılığının fəaliyyətinin bərpası tarixi ədalətin öz yerini alması baxımından əhəmiyyətli addımdır
Daxili siyasət
İcma: İrəvan Qazılığının fəaliyyətinin bərpası tarixi ədalətin öz yerini alması baxımından əhəmiyyətli addımdır
  • 24 may, 2025
  • 12:48
“Ermənilər maşınlarında həmişə avtomat və patron gəzdirirdilər” - Qərbi Azərbaycan Xronikası
Daxili siyasət
“Ermənilər maşınlarında həmişə avtomat və patron gəzdirirdilər” - Qərbi Azərbaycan Xronikası
  • 24 may, 2025
  • 04:18
Suriyadan gələn ermənilərə verilən vətəndaşlıq – Qərbi azərbaycanlıların hələ də tapdanan hüququ - TƏHLİL
Analitika
Suriyadan gələn ermənilərə verilən vətəndaşlıq – Qərbi azərbaycanlıların hələ də tapdanan hüququ - TƏHLİL
  • 23 may, 2025
  • 15:55
1 ... 136 137 138 139 140 ... 497

Qərbi Azərbaycan: Tarixi coğrafiyası, mədəni irsi, tarixi həqiqətlər və İcmanın fəaliyyəti

Qərbi Azərbaycan anlayışı və tarixi coğrafiyası

Qərbi Azərbaycan — tarixi torpaqlarımız olub, müasir Ermənistan Respublikasının ərazisini əhatə edən coğrafi regionu və bu torpaqlarda əsrlər boyu yaşamış azərbaycanlıların tarixi Vətənini ifadə edən anlayışdır. Qədim mənbələrə və xəritələrə əsasən, bu ərazi İrəvan xanlığının, Göyçə mahalının, Zəngəzurun, Darəkənd-Pəmbək və digər tarixi bölgələrin sərhədləri daxilində yerləşir. Əsrlər boyu bu torpaqlarda azərbaycanlılar sıx şəkildə məskunlaşmış, zəngin maddi-mədəni irs, şəhərlər, kəndlər, məscidlər, qəbiristanlıqlar və memarlıq abidələri yaratmışlar.

Tarixi proseslər və deportasiya mərhələləri

XIX əsrin əvvəllərindən başlayaraq Rusiya imperiyasının bölgəyə həyata keçirdiyi köçürmə siyasəti və ardıcıl erməni millətçilərinin təcavüzkar siyasəti nəticəsində Qərbi Azərbaycan torpaqlarında yaşayan azərbaycanlılara qarşı dəfələrlə etnik təmizləmələr həyata keçirilmişdir. Xüsusilə XX əsrdə — 1905–1906, 1918–1920-ci illərdə, Sovet hakimiyyəti illərində (xüsusən 1948–1953-cü illərdə) və nəhayət 1988–1991-ci illərdə yüz minlərlə azərbaycanlı öz tarixi torpaqlarından dinc yolla qovulmuş, dədə-baba yurdlarından didərgin salınmışdır. Bu proseslər nəticəsində həmin ərazilərdəki azərbaycanlı izləri, tarixi-mədəni abidələr kütləvi şəkildə məhv edilmiş və ya saxtalaşdırılmışdır.

Qərbi Azərbaycan İcması və qayıdış konsepsiyası

Tarixi ədalətin bərpası, soydaşlarımızın pozulmuş hüquqlarının qorunması və onların öz doğma yurdlarına təhlükəsiz və ləyaqətli şəkildə qayıdışını təmin etmək məqsədilə Qərbi Azərbaycan İcması yaradılmışdır. İcma tərəfindən hazırlanmış "Qayıdış Konsepsiyası" beynəlxalq hüquq normalarına, insan hüquqlarına və dinc yanaşı yaşama prinsiplərinə əsaslanır. Bu sənəd azərbaycanlıların doğma torpaqlarına qayıtmaq hüququnun bərpası üçün beynəlxalq təşkilatlar səviyyəsində siyasi və hüquqi mübarizənin aparılmasını hədəfləyir.

Mədəni irsin qorunması və təbliği

Qərbi Azərbaycanın zəngin mədəni irsi — İrəvan qalası, Göyçə gölünün ətrafındakı abidələr, qədim xalçaçılıq məktəbi, aşıq sənəti ocaqları (Aşıq Ələsgər və digər ustadların yurdları) Azərbaycan mədəniyyətinin ayrılmaz hissəsidir. Bu irsin dünya ictimaiyyətinə çatdırılması, tarixi həqiqətlərin elmi əsaslarla araşdırılması və gənc nəsillərə ötürülməsi istiqamətində genişmiqyaslı elmi-tədqiqat və maarifləndirmə işləri həyata keçirilir.

Bu bölmə haqqında

Bu mövzulu bölmədə Qərbi Azərbaycanın tarixinə, orada mövcud olmuş maddi-mədəniyyət abidələrinə, məcburi köçkünlük tarixinə, deportasiya faktlarına, Qərbi Azərbaycan İcmasının fəaliyyətinə, beynəlxalq tədbirlərə və qayıdış strategiyasına dair hərtərəfli və obyektiv materiallar toplanmışdır.