Qərbi Azərbaycan

Elnur Soltanov: Azərbaycan ən çox elektrik enerjisini Türkiyəyə ixrac edir
Energetika
Elnur Soltanov: "Azərbaycan ən çox elektrik enerjisini Türkiyəyə ixrac edir"
  • 07 iyun, 2025
  • 11:27
Kürdə 45, Qarasuçayda isə 63 santimetr artım olub
Ekologiya
Kürdə 45, Qarasuçayda isə 63 santimetr artım olub
  • 07 iyun, 2025
  • 10:02
Bəzi çaylarda sululuq artıb
Ekologiya
Bəzi çaylarda sululuq artıb
  • 06 iyun, 2025
  • 10:10
Paşinyan seçkilərdə əlavə 10 faiz səsi Qərbi azərbaycanlılardan toplamağa çalışır? – Xronika
Daxili siyasət
"Paşinyan seçkilərdə əlavə 10 faiz səsi Qərbi azərbaycanlılardan toplamağa çalışır?" – Xronika
  • 06 iyun, 2025
  • 03:17
Səfir: Minalar köçkünlərin Qarabağa və Şərqi Zəngəzura qayıtması üçün başlıca maneədir
Xarici siyasət
Səfir: Minalar köçkünlərin Qarabağa və Şərqi Zəngəzura qayıtması üçün başlıca maneədir
  • 05 iyun, 2025
  • 18:20
İcma sədri: Bu tədbirlərin məqsədi Qərbi Azərbaycana qayıdış ideyasının bölgələrdə təbliğidir
Daxili siyasət
İcma sədri: Bu tədbirlərin məqsədi Qərbi Azərbaycana qayıdış ideyasının bölgələrdə təbliğidir
  • 05 iyun, 2025
  • 17:50
Azərbaycan qlobal ekoloji hərəkatın ön sıralarında -  ŞƏRH
Analitika
Azərbaycan qlobal ekoloji hərəkatın ön sıralarında -  ŞƏRH
  • 05 iyun, 2025
  • 16:31
Xaçmazda “Qərbi Azərbaycan-Yurd yerimiz” festivalı keçirilib
Foto
Daxili siyasət
Xaçmazda “Qərbi Azərbaycan-Yurd yerimiz” festivalı keçirilib
  • 05 iyun, 2025
  • 13:44
Qarabağdakı sənaye parklarında bu il yeni müəssisələr fəaliyyətə başlayacaq
Sənaye
Qarabağdakı sənaye parklarında bu il yeni müəssisələr fəaliyyətə başlayacaq
  • 05 iyun, 2025
  • 12:40
Əli Əsədov: Laçının “2025-ci il üçün MDB-nin Mədəniyyət Paytaxtı” elan edilməsi ilə əlaqədar Tədbirlər Planı təsdiqlənib
Foto
Xarici siyasət
Əli Əsədov: Laçının “2025-ci il üçün MDB-nin Mədəniyyət Paytaxtı” elan edilməsi ilə əlaqədar Tədbirlər Planı təsdiqlənib
  • 05 iyun, 2025
  • 12:06
Xaçmazda Qərbi Azərbaycana qayıdış mövzusunda konfrans keçirilib
Foto
Daxili siyasət
Xaçmazda Qərbi Azərbaycana qayıdış mövzusunda konfrans keçirilib
  • 05 iyun, 2025
  • 11:51
Bakıda Qərbi Azərbaycan irsi ilə bağlı Daşları toplamaq vaxtıdır kitabının təqdimatı olub
Foto
Mədəniyyət siyasəti
Bakıda Qərbi Azərbaycan irsi ilə bağlı "Daşları toplamaq vaxtıdır" kitabının təqdimatı olub
  • 05 iyun, 2025
  • 11:49
Layihə rəhbəri: Ermənistanda Qərbi Azərbaycan irsini lentə alan xarici fotoqrafların işinə maneə yaradılıb
Daxili siyasət
Layihə rəhbəri: Ermənistanda Qərbi Azərbaycan irsini lentə alan xarici fotoqrafların işinə maneə yaradılıb
  • 05 iyun, 2025
  • 11:16
Təbrizdə itlərin küçədə gəzdirilməsi qadağan edilib
Region
Təbrizdə itlərin küçədə gəzdirilməsi qadağan edilib
  • 05 iyun, 2025
  • 09:45
Zəyəmçaydan sel keçir
Ekologiya
Zəyəmçaydan sel keçir
  • 05 iyun, 2025
  • 09:26
Qərbi Azərbaycan Xronikası: Prototürklər Qafqazda əsas tayfalar olmuşdular
Foto
Daxili siyasət
Qərbi Azərbaycan Xronikası: Prototürklər Qafqazda əsas tayfalar olmuşdular
  • 05 iyun, 2025
  • 03:35
1 ... 132 133 134 135 136 ... 497

Qərbi Azərbaycan: Tarixi coğrafiyası, mədəni irsi, tarixi həqiqətlər və İcmanın fəaliyyəti

Qərbi Azərbaycan anlayışı və tarixi coğrafiyası

Qərbi Azərbaycan — tarixi torpaqlarımız olub, müasir Ermənistan Respublikasının ərazisini əhatə edən coğrafi regionu və bu torpaqlarda əsrlər boyu yaşamış azərbaycanlıların tarixi Vətənini ifadə edən anlayışdır. Qədim mənbələrə və xəritələrə əsasən, bu ərazi İrəvan xanlığının, Göyçə mahalının, Zəngəzurun, Darəkənd-Pəmbək və digər tarixi bölgələrin sərhədləri daxilində yerləşir. Əsrlər boyu bu torpaqlarda azərbaycanlılar sıx şəkildə məskunlaşmış, zəngin maddi-mədəni irs, şəhərlər, kəndlər, məscidlər, qəbiristanlıqlar və memarlıq abidələri yaratmışlar.

Tarixi proseslər və deportasiya mərhələləri

XIX əsrin əvvəllərindən başlayaraq Rusiya imperiyasının bölgəyə həyata keçirdiyi köçürmə siyasəti və ardıcıl erməni millətçilərinin təcavüzkar siyasəti nəticəsində Qərbi Azərbaycan torpaqlarında yaşayan azərbaycanlılara qarşı dəfələrlə etnik təmizləmələr həyata keçirilmişdir. Xüsusilə XX əsrdə — 1905–1906, 1918–1920-ci illərdə, Sovet hakimiyyəti illərində (xüsusən 1948–1953-cü illərdə) və nəhayət 1988–1991-ci illərdə yüz minlərlə azərbaycanlı öz tarixi torpaqlarından dinc yolla qovulmuş, dədə-baba yurdlarından didərgin salınmışdır. Bu proseslər nəticəsində həmin ərazilərdəki azərbaycanlı izləri, tarixi-mədəni abidələr kütləvi şəkildə məhv edilmiş və ya saxtalaşdırılmışdır.

Qərbi Azərbaycan İcması və qayıdış konsepsiyası

Tarixi ədalətin bərpası, soydaşlarımızın pozulmuş hüquqlarının qorunması və onların öz doğma yurdlarına təhlükəsiz və ləyaqətli şəkildə qayıdışını təmin etmək məqsədilə Qərbi Azərbaycan İcması yaradılmışdır. İcma tərəfindən hazırlanmış "Qayıdış Konsepsiyası" beynəlxalq hüquq normalarına, insan hüquqlarına və dinc yanaşı yaşama prinsiplərinə əsaslanır. Bu sənəd azərbaycanlıların doğma torpaqlarına qayıtmaq hüququnun bərpası üçün beynəlxalq təşkilatlar səviyyəsində siyasi və hüquqi mübarizənin aparılmasını hədəfləyir.

Mədəni irsin qorunması və təbliği

Qərbi Azərbaycanın zəngin mədəni irsi — İrəvan qalası, Göyçə gölünün ətrafındakı abidələr, qədim xalçaçılıq məktəbi, aşıq sənəti ocaqları (Aşıq Ələsgər və digər ustadların yurdları) Azərbaycan mədəniyyətinin ayrılmaz hissəsidir. Bu irsin dünya ictimaiyyətinə çatdırılması, tarixi həqiqətlərin elmi əsaslarla araşdırılması və gənc nəsillərə ötürülməsi istiqamətində genişmiqyaslı elmi-tədqiqat və maarifləndirmə işləri həyata keçirilir.

Bu bölmə haqqında

Bu mövzulu bölmədə Qərbi Azərbaycanın tarixinə, orada mövcud olmuş maddi-mədəniyyət abidələrinə, məcburi köçkünlük tarixinə, deportasiya faktlarına, Qərbi Azərbaycan İcmasının fəaliyyətinə, beynəlxalq tədbirlərə və qayıdış strategiyasına dair hərtərəfli və obyektiv materiallar toplanmışdır.