Qərbi Azərbaycan

Türkiyə Prezidenti: Zəngəzur dəhlizini geoiqtisadi inqilabın tərkib hissəsi kimi görürəm
Xarici siyasət
Türkiyə Prezidenti: Zəngəzur dəhlizini geoiqtisadi inqilabın tərkib hissəsi kimi görürəm
  • 05 iyul, 2025
  • 14:25
Qərbi Azərbaycan Xronikası: Güllə səsləri eşidilirdi, camaat məcbur qalıb kəndi tərk etdi
Foto
Daxili siyasət
Qərbi Azərbaycan Xronikası: Güllə səsləri eşidilirdi, camaat məcbur qalıb kəndi tərk etdi
  • 05 iyul, 2025
  • 01:36
Xankəndidə İqtisadi Əməkdaşlıq Təşkilatının 17-ci Zirvə görüşü keçirilib, İlham Əliyev çıxış edib - YENİLƏNİB-7
Foto
Xarici siyasət
Xankəndidə İqtisadi Əməkdaşlıq Təşkilatının 17-ci Zirvə görüşü keçirilib, İlham Əliyev çıxış edib - YENİLƏNİB-7
  • 04 iyul, 2025
  • 22:10
“Moody’s Azərbaycanın kredit reytinqini investisiya səviyyəsinə yüksəldib
Maliyyə
“Moody’s" Azərbaycanın kredit reytinqini investisiya səviyyəsinə yüksəldib
  • 04 iyul, 2025
  • 15:05
Azərbaycan Prezidenti: Qarabağ və Şərqi Zəngəzurda hazırda genişmiqyaslı bərpa-quruculuq işləri aparılır
Xarici siyasət
Azərbaycan Prezidenti: Qarabağ və Şərqi Zəngəzurda hazırda genişmiqyaslı bərpa-quruculuq işləri aparılır
  • 04 iyul, 2025
  • 13:32
Dövlət başçısı: Azərbaycanın azad edilmiş ərazilərində geniş quruculuq işləri aparılır
İnfrastruktur
Dövlət başçısı: "Azərbaycanın azad edilmiş ərazilərində geniş quruculuq işləri aparılır"
  • 04 iyul, 2025
  • 13:31
Belçika səfiri ANAMA-da olub, minaaxtaran itlər üzrə təlim proqramları müzakirə edilib
Xarici siyasət
Belçika səfiri ANAMA-da olub, minaaxtaran itlər üzrə təlim proqramları müzakirə edilib
  • 04 iyul, 2025
  • 12:49
İlham Əliyev Xankəndidə BƏƏ-nin sənaye və qabaqcıl texnologiyalar nazirini qəbul edib
Foto
Xarici siyasət
İlham Əliyev Xankəndidə BƏƏ-nin sənaye və qabaqcıl texnologiyalar nazirini qəbul edib
  • 04 iyul, 2025
  • 12:17
“Zəngəzura görə Paşinyanı devirmək istəyirlər – Çevriliş planının detalları” - Qərbi Azərbaycan Xronikası
Foto
Daxili siyasət
“Zəngəzura görə Paşinyanı devirmək istəyirlər – Çevriliş planının detalları” - Qərbi Azərbaycan Xronikası
  • 04 iyul, 2025
  • 00:28
Azərbaycan və Qırğızıstan prezidentləri Ağdamın Xıdırlı kəndinin 1-ci mərhələsinin açılışında iştirak ediblər - YENİLƏNİB
Foto
Daxili siyasət
Azərbaycan və Qırğızıstan prezidentləri Ağdamın Xıdırlı kəndinin 1-ci mərhələsinin açılışında iştirak ediblər - YENİLƏNİB
  • 03 iyul, 2025
  • 20:05
İlham Əliyev: “Böyük Qayıdış” Proqramını həyata keçirdiyimiz bir vaxtda qardaş ölkələrin köməyi xüsusilə dəyərlidir
Daxili siyasət
İlham Əliyev: “Böyük Qayıdış” Proqramını həyata keçirdiyimiz bir vaxtda qardaş ölkələrin köməyi xüsusilə dəyərlidir
  • 03 iyul, 2025
  • 19:44
Bakıda təmirə görə bəzi yollarda avtomobillərin hərəkətinə məhdudiyyət qoyulub
Daxili siyasət
Bakıda təmirə görə bəzi yollarda avtomobillərin hərəkətinə məhdudiyyət qoyulub
  • 03 iyul, 2025
  • 17:11
STM-də “İrəvan xanlığının mətbəxi” kitabının ingilis dilində təqdimatı keçirilib
Foto
Mədəniyyət siyasəti
STM-də “İrəvan xanlığının mətbəxi” kitabının ingilis dilində təqdimatı keçirilib
  • 03 iyul, 2025
  • 11:16
Prezident İlham Əliyev Əhmədbəyli-Füzuli-Şuşa yolunun açılışında iştirak edib
Foto
Daxili siyasət
Prezident İlham Əliyev Əhmədbəyli-Füzuli-Şuşa yolunun açılışında iştirak edib
  • 03 iyul, 2025
  • 11:00
Assosiasiya rəhbəri: “İrəvan xanlığının mətbəxi” kitabında 413 yemək haqqında məlumat verilib
Daxili siyasət
Assosiasiya rəhbəri: “İrəvan xanlığının mətbəxi” kitabında 413 yemək haqqında məlumat verilib
  • 03 iyul, 2025
  • 10:25
Türkiyə rəsmisi: Zəngəzur dəhlizinin açılmasına böyük önəm veririk
İnfrastruktur
Türkiyə rəsmisi: "Zəngəzur dəhlizinin açılmasına böyük önəm veririk"
  • 02 iyul, 2025
  • 12:51
1 ... 126 127 128 129 130 ... 497

Qərbi Azərbaycan: Tarixi coğrafiyası, mədəni irsi, tarixi həqiqətlər və İcmanın fəaliyyəti

Qərbi Azərbaycan anlayışı və tarixi coğrafiyası

Qərbi Azərbaycan — tarixi torpaqlarımız olub, müasir Ermənistan Respublikasının ərazisini əhatə edən coğrafi regionu və bu torpaqlarda əsrlər boyu yaşamış azərbaycanlıların tarixi Vətənini ifadə edən anlayışdır. Qədim mənbələrə və xəritələrə əsasən, bu ərazi İrəvan xanlığının, Göyçə mahalının, Zəngəzurun, Darəkənd-Pəmbək və digər tarixi bölgələrin sərhədləri daxilində yerləşir. Əsrlər boyu bu torpaqlarda azərbaycanlılar sıx şəkildə məskunlaşmış, zəngin maddi-mədəni irs, şəhərlər, kəndlər, məscidlər, qəbiristanlıqlar və memarlıq abidələri yaratmışlar.

Tarixi proseslər və deportasiya mərhələləri

XIX əsrin əvvəllərindən başlayaraq Rusiya imperiyasının bölgəyə həyata keçirdiyi köçürmə siyasəti və ardıcıl erməni millətçilərinin təcavüzkar siyasəti nəticəsində Qərbi Azərbaycan torpaqlarında yaşayan azərbaycanlılara qarşı dəfələrlə etnik təmizləmələr həyata keçirilmişdir. Xüsusilə XX əsrdə — 1905–1906, 1918–1920-ci illərdə, Sovet hakimiyyəti illərində (xüsusən 1948–1953-cü illərdə) və nəhayət 1988–1991-ci illərdə yüz minlərlə azərbaycanlı öz tarixi torpaqlarından dinc yolla qovulmuş, dədə-baba yurdlarından didərgin salınmışdır. Bu proseslər nəticəsində həmin ərazilərdəki azərbaycanlı izləri, tarixi-mədəni abidələr kütləvi şəkildə məhv edilmiş və ya saxtalaşdırılmışdır.

Qərbi Azərbaycan İcması və qayıdış konsepsiyası

Tarixi ədalətin bərpası, soydaşlarımızın pozulmuş hüquqlarının qorunması və onların öz doğma yurdlarına təhlükəsiz və ləyaqətli şəkildə qayıdışını təmin etmək məqsədilə Qərbi Azərbaycan İcması yaradılmışdır. İcma tərəfindən hazırlanmış "Qayıdış Konsepsiyası" beynəlxalq hüquq normalarına, insan hüquqlarına və dinc yanaşı yaşama prinsiplərinə əsaslanır. Bu sənəd azərbaycanlıların doğma torpaqlarına qayıtmaq hüququnun bərpası üçün beynəlxalq təşkilatlar səviyyəsində siyasi və hüquqi mübarizənin aparılmasını hədəfləyir.

Mədəni irsin qorunması və təbliği

Qərbi Azərbaycanın zəngin mədəni irsi — İrəvan qalası, Göyçə gölünün ətrafındakı abidələr, qədim xalçaçılıq məktəbi, aşıq sənəti ocaqları (Aşıq Ələsgər və digər ustadların yurdları) Azərbaycan mədəniyyətinin ayrılmaz hissəsidir. Bu irsin dünya ictimaiyyətinə çatdırılması, tarixi həqiqətlərin elmi əsaslarla araşdırılması və gənc nəsillərə ötürülməsi istiqamətində genişmiqyaslı elmi-tədqiqat və maarifləndirmə işləri həyata keçirilir.

Bu bölmə haqqında

Bu mövzulu bölmədə Qərbi Azərbaycanın tarixinə, orada mövcud olmuş maddi-mədəniyyət abidələrinə, məcburi köçkünlük tarixinə, deportasiya faktlarına, Qərbi Azərbaycan İcmasının fəaliyyətinə, beynəlxalq tədbirlərə və qayıdış strategiyasına dair hərtərəfli və obyektiv materiallar toplanmışdır.