Qərbi Azərbaycan

Külək güclənəcək, çaylardan sel keçəcək - XƏBƏRDARLIQ
Ekologiya
Külək güclənəcək, çaylardan sel keçəcək - XƏBƏRDARLIQ
  • 30 aprel, 2024
  • 09:07
Politoloq: Qazaxıstan Cənubi Qafqazda sülh və sabitliyin təşviqində maraqlıdır
Xarici siyasət
Politoloq: Qazaxıstan Cənubi Qafqazda sülh və sabitliyin təşviqində maraqlıdır
  • 30 aprel, 2024
  • 06:30
Bolqarıstan qəzeti: Azərbaycan yaşıl enerjidən uzunmüddətli faydalar əldə etməyə çalışır
COP29
Bolqarıstan qəzeti: Azərbaycan yaşıl enerjidən uzunmüddətli faydalar əldə etməyə çalışır
  • 29 aprel, 2024
  • 19:37
Qərbi Azərbaycan Xronikası: İrəvana 80 min kazakın köçürülməsi təklif edilmişdi
Foto
Region
Qərbi Azərbaycan Xronikası: İrəvana 80 min kazakın köçürülməsi təklif edilmişdi
  • 29 aprel, 2024
  • 18:41
Zəngəzurda iranlı turistlərin ölümünə və xəsarət almasına səbəb olan sürücü saxlanılıb
Region
Zəngəzurda iranlı turistlərin ölümünə və xəsarət almasına səbəb olan sürücü saxlanılıb
  • 28 aprel, 2024
  • 15:31
Xankəndini ermənilərdən, Lənkəranı separatçılardan təmizləyən irəvanlı general
Foto
Daxili siyasət
Xankəndini ermənilərdən, Lənkəranı separatçılardan təmizləyən irəvanlı general
  • 27 aprel, 2024
  • 19:51
Zəngəzurda avtobus qəzası nəticəsində ölənlərin sayı artıb - YENİLƏNİB
Region
Zəngəzurda avtobus qəzası nəticəsində ölənlərin sayı artıb - YENİLƏNİB
  • 27 aprel, 2024
  • 19:41
On minə yaxın şagird Qərbi Azərbaycan mövzusunda olimpiadada yarışıb
Foto
Elm və təhsil
On minə yaxın şagird Qərbi Azərbaycan mövzusunda olimpiadada yarışıb
  • 27 aprel, 2024
  • 09:44
Bu yaxınlarda Laçının Sus kəndinə ilk köç olacaq - PÜŞK ATILIB
Foto
Daxili siyasət
Bu yaxınlarda Laçının Sus kəndinə ilk köç olacaq - PÜŞK ATILIB
  • 27 aprel, 2024
  • 08:28
Qərbi Azərbaycan Xronikası: Kəndimizin toylarında qara zurnanın səsi bütün dağlara yayılırdı
Foto
Daxili siyasət
Qərbi Azərbaycan Xronikası: Kəndimizin toylarında qara zurnanın səsi bütün dağlara yayılırdı
  • 26 aprel, 2024
  • 18:59
Monteneqro Baş nazirinin müavini: Azərbaycanla əlaqələrə böyük önəm veririk
Milli Məclis
Monteneqro Baş nazirinin müavini: Azərbaycanla əlaqələrə böyük önəm veririk
  • 26 aprel, 2024
  • 17:38
İlham Əliyev və Olaf Şolts birgə mətbuat konfransı keçiriblər - YENİLƏNİB-2
Foto
Xarici siyasət
İlham Əliyev və Olaf Şolts birgə mətbuat konfransı keçiriblər - YENİLƏNİB-2
  • 26 aprel, 2024
  • 16:33
Azərbaycanın COP29-a ev sahibliyi etməsi nüfuzlu beyin mərkəzləri tərəfindən dəstəklənir - RƏY
Xarici siyasət
Azərbaycanın COP29-a ev sahibliyi etməsi nüfuzlu beyin mərkəzləri tərəfindən dəstəklənir - RƏY
  • 26 aprel, 2024
  • 16:22
Azərbaycan regionda sülhün bərqərar olmasını istəyir - RƏY
Daxili siyasət
Azərbaycan regionda sülhün bərqərar olmasını istəyir - RƏY
  • 26 aprel, 2024
  • 15:21
Ankaradan İrəvana yeni mesajlar: Ermənistan öz taleyini düşünməlidir- ŞƏRH
Analitika
Ankaradan İrəvana yeni mesajlar: Ermənistan öz taleyini düşünməlidir- ŞƏRH
  • 26 aprel, 2024
  • 11:40
İcma Avropa Parlamentinin Azərbaycana qarşı sanksiyalar tətbiq etməyə çağıran qətnaməsini pisləyib
Xarici siyasət
İcma Avropa Parlamentinin Azərbaycana qarşı sanksiyalar tətbiq etməyə çağıran qətnaməsini pisləyib
  • 26 aprel, 2024
  • 05:22
1 ... 234 235 236 237 238 ... 497

Qərbi Azərbaycan: Tarixi coğrafiyası, mədəni irsi, tarixi həqiqətlər və İcmanın fəaliyyəti

Qərbi Azərbaycan anlayışı və tarixi coğrafiyası

Qərbi Azərbaycan — tarixi torpaqlarımız olub, müasir Ermənistan Respublikasının ərazisini əhatə edən coğrafi regionu və bu torpaqlarda əsrlər boyu yaşamış azərbaycanlıların tarixi Vətənini ifadə edən anlayışdır. Qədim mənbələrə və xəritələrə əsasən, bu ərazi İrəvan xanlığının, Göyçə mahalının, Zəngəzurun, Darəkənd-Pəmbək və digər tarixi bölgələrin sərhədləri daxilində yerləşir. Əsrlər boyu bu torpaqlarda azərbaycanlılar sıx şəkildə məskunlaşmış, zəngin maddi-mədəni irs, şəhərlər, kəndlər, məscidlər, qəbiristanlıqlar və memarlıq abidələri yaratmışlar.

Tarixi proseslər və deportasiya mərhələləri

XIX əsrin əvvəllərindən başlayaraq Rusiya imperiyasının bölgəyə həyata keçirdiyi köçürmə siyasəti və ardıcıl erməni millətçilərinin təcavüzkar siyasəti nəticəsində Qərbi Azərbaycan torpaqlarında yaşayan azərbaycanlılara qarşı dəfələrlə etnik təmizləmələr həyata keçirilmişdir. Xüsusilə XX əsrdə — 1905–1906, 1918–1920-ci illərdə, Sovet hakimiyyəti illərində (xüsusən 1948–1953-cü illərdə) və nəhayət 1988–1991-ci illərdə yüz minlərlə azərbaycanlı öz tarixi torpaqlarından dinc yolla qovulmuş, dədə-baba yurdlarından didərgin salınmışdır. Bu proseslər nəticəsində həmin ərazilərdəki azərbaycanlı izləri, tarixi-mədəni abidələr kütləvi şəkildə məhv edilmiş və ya saxtalaşdırılmışdır.

Qərbi Azərbaycan İcması və qayıdış konsepsiyası

Tarixi ədalətin bərpası, soydaşlarımızın pozulmuş hüquqlarının qorunması və onların öz doğma yurdlarına təhlükəsiz və ləyaqətli şəkildə qayıdışını təmin etmək məqsədilə Qərbi Azərbaycan İcması yaradılmışdır. İcma tərəfindən hazırlanmış "Qayıdış Konsepsiyası" beynəlxalq hüquq normalarına, insan hüquqlarına və dinc yanaşı yaşama prinsiplərinə əsaslanır. Bu sənəd azərbaycanlıların doğma torpaqlarına qayıtmaq hüququnun bərpası üçün beynəlxalq təşkilatlar səviyyəsində siyasi və hüquqi mübarizənin aparılmasını hədəfləyir.

Mədəni irsin qorunması və təbliği

Qərbi Azərbaycanın zəngin mədəni irsi — İrəvan qalası, Göyçə gölünün ətrafındakı abidələr, qədim xalçaçılıq məktəbi, aşıq sənəti ocaqları (Aşıq Ələsgər və digər ustadların yurdları) Azərbaycan mədəniyyətinin ayrılmaz hissəsidir. Bu irsin dünya ictimaiyyətinə çatdırılması, tarixi həqiqətlərin elmi əsaslarla araşdırılması və gənc nəsillərə ötürülməsi istiqamətində genişmiqyaslı elmi-tədqiqat və maarifləndirmə işləri həyata keçirilir.

Bu bölmə haqqında

Bu mövzulu bölmədə Qərbi Azərbaycanın tarixinə, orada mövcud olmuş maddi-mədəniyyət abidələrinə, məcburi köçkünlük tarixinə, deportasiya faktlarına, Qərbi Azərbaycan İcmasının fəaliyyətinə, beynəlxalq tədbirlərə və qayıdış strategiyasına dair hərtərəfli və obyektiv materiallar toplanmışdır.