Qərbi Azərbaycan

Tahir Budaqov: Zəngəzur dəhlizinin reallaşdırılması türk dövlətlərinin əməkdaşlığını gücləndirəcək
Xarici siyasət
Tahir Budaqov: Zəngəzur dəhlizinin reallaşdırılması türk dövlətlərinin əməkdaşlığını gücləndirəcək
  • 15 iyun, 2024
  • 05:51
Şuşa Bəyannaməsinin imzalanmasından üç il ötür
Daxili siyasət
Şuşa Bəyannaməsinin imzalanmasından üç il ötür
  • 14 iyun, 2024
  • 20:00
Qeyri-sabit hava şəraiti daha iki gün davam edəcək - XƏBƏRDARLIQ
Ekologiya
Qeyri-sabit hava şəraiti daha iki gün davam edəcək - XƏBƏRDARLIQ
  • 14 iyun, 2024
  • 11:56
“Son zəng”: Azərbaycan adına böyük işlərə çağırış - TƏHLİL
Analitika
“Son zəng”: Azərbaycan adına böyük işlərə çağırış - TƏHLİL
  • 14 iyun, 2024
  • 09:55
Qərbi Azərbaycan Xronikası: Tibbi ədəbiyyata daxil olan erməni xəstəliyinin əlamətləri
Foto
Region
Qərbi Azərbaycan Xronikası: Tibbi ədəbiyyata daxil olan "erməni xəstəliyi"nin əlamətləri
  • 13 iyun, 2024
  • 19:43
Sabah axşamadək rayonlarda leysan yağacaq, şimşək çaxacaq - XƏBƏRDARLIQ
Ekologiya
Sabah axşamadək rayonlarda leysan yağacaq, şimşək çaxacaq - XƏBƏRDARLIQ
  • 13 iyun, 2024
  • 13:00
Paşinyanın iki çıxışına bir baxış - ANALİZ
Analitika
Paşinyanın iki çıxışına bir baxış - ANALİZ
  • 13 iyun, 2024
  • 12:05
Qərbi Azərbaycana qayıdışla bağlı Buxarestdə forum baş tutub
Foto
Diaspor
Qərbi Azərbaycana qayıdışla bağlı Buxarestdə forum baş tutub
  • 13 iyun, 2024
  • 11:46
“Azərişıq” Füzulidə ilk dəfə şagirdlərlə maarifləndirici tədbir keçirib
Foto
Energetika
“Azərişıq” Füzulidə ilk dəfə şagirdlərlə maarifləndirici tədbir keçirib
  • 13 iyun, 2024
  • 11:01
Qərbi Azərbaycan Xronikası: Ermənilər Üçkilsəni necə Eçmiədzin etdilər?
Foto
Daxili siyasət
Qərbi Azərbaycan Xronikası: Ermənilər Üçkilsəni necə Eçmiədzin etdilər?
  • 12 iyun, 2024
  • 19:56
Belarusun Baş naziri: Azərbaycan müstəqillik dövründə möhtəşəm inkişaf yolu keçib
Foto
Milli Məclis
Belarusun Baş naziri: Azərbaycan müstəqillik dövründə möhtəşəm inkişaf yolu keçib
  • 12 iyun, 2024
  • 19:20
Növbəti iki gündə güclü külək əsəcək, leysan yağacaq - XƏBƏRDARLIQ
Ekologiya
Növbəti iki gündə güclü külək əsəcək, leysan yağacaq - XƏBƏRDARLIQ
  • 12 iyun, 2024
  • 12:48
Şərqi Zəngəzurdakı yataqlara sahibkarlar 35 sifariş təqdim edib
İnfrastruktur
Şərqi Zəngəzurdakı yataqlara sahibkarlar 35 sifariş təqdim edib
  • 12 iyun, 2024
  • 11:27
Şərqi Zəngəzurda iki faydalı qazıntı yatağı sahibkarların istifadəsinə verilib
Foto
İnfrastruktur
Şərqi Zəngəzurda iki faydalı qazıntı yatağı sahibkarların istifadəsinə verilib
  • 12 iyun, 2024
  • 09:56
Şərqi Zəngəzurda iki faydalı qazıntı yatağı ilk dəfə hərraca çıxarılır
Biznes
Şərqi Zəngəzurda iki faydalı qazıntı yatağı ilk dəfə hərraca çıxarılır
  • 12 iyun, 2024
  • 05:14
Xronika: Qərbi Azərbaycan ərazisində türklərin Arşak, Sakan, Qarqar tarixinə hay iddiası
Foto
Daxili siyasət
Xronika: Qərbi Azərbaycan ərazisində türklərin Arşak, Sakan, Qarqar tarixinə hay iddiası
  • 11 iyun, 2024
  • 19:16
1 ... 220 221 222 223 224 ... 497

Qərbi Azərbaycan: Tarixi coğrafiyası, mədəni irsi, tarixi həqiqətlər və İcmanın fəaliyyəti

Qərbi Azərbaycan anlayışı və tarixi coğrafiyası

Qərbi Azərbaycan — tarixi torpaqlarımız olub, müasir Ermənistan Respublikasının ərazisini əhatə edən coğrafi regionu və bu torpaqlarda əsrlər boyu yaşamış azərbaycanlıların tarixi Vətənini ifadə edən anlayışdır. Qədim mənbələrə və xəritələrə əsasən, bu ərazi İrəvan xanlığının, Göyçə mahalının, Zəngəzurun, Darəkənd-Pəmbək və digər tarixi bölgələrin sərhədləri daxilində yerləşir. Əsrlər boyu bu torpaqlarda azərbaycanlılar sıx şəkildə məskunlaşmış, zəngin maddi-mədəni irs, şəhərlər, kəndlər, məscidlər, qəbiristanlıqlar və memarlıq abidələri yaratmışlar.

Tarixi proseslər və deportasiya mərhələləri

XIX əsrin əvvəllərindən başlayaraq Rusiya imperiyasının bölgəyə həyata keçirdiyi köçürmə siyasəti və ardıcıl erməni millətçilərinin təcavüzkar siyasəti nəticəsində Qərbi Azərbaycan torpaqlarında yaşayan azərbaycanlılara qarşı dəfələrlə etnik təmizləmələr həyata keçirilmişdir. Xüsusilə XX əsrdə — 1905–1906, 1918–1920-ci illərdə, Sovet hakimiyyəti illərində (xüsusən 1948–1953-cü illərdə) və nəhayət 1988–1991-ci illərdə yüz minlərlə azərbaycanlı öz tarixi torpaqlarından dinc yolla qovulmuş, dədə-baba yurdlarından didərgin salınmışdır. Bu proseslər nəticəsində həmin ərazilərdəki azərbaycanlı izləri, tarixi-mədəni abidələr kütləvi şəkildə məhv edilmiş və ya saxtalaşdırılmışdır.

Qərbi Azərbaycan İcması və qayıdış konsepsiyası

Tarixi ədalətin bərpası, soydaşlarımızın pozulmuş hüquqlarının qorunması və onların öz doğma yurdlarına təhlükəsiz və ləyaqətli şəkildə qayıdışını təmin etmək məqsədilə Qərbi Azərbaycan İcması yaradılmışdır. İcma tərəfindən hazırlanmış "Qayıdış Konsepsiyası" beynəlxalq hüquq normalarına, insan hüquqlarına və dinc yanaşı yaşama prinsiplərinə əsaslanır. Bu sənəd azərbaycanlıların doğma torpaqlarına qayıtmaq hüququnun bərpası üçün beynəlxalq təşkilatlar səviyyəsində siyasi və hüquqi mübarizənin aparılmasını hədəfləyir.

Mədəni irsin qorunması və təbliği

Qərbi Azərbaycanın zəngin mədəni irsi — İrəvan qalası, Göyçə gölünün ətrafındakı abidələr, qədim xalçaçılıq məktəbi, aşıq sənəti ocaqları (Aşıq Ələsgər və digər ustadların yurdları) Azərbaycan mədəniyyətinin ayrılmaz hissəsidir. Bu irsin dünya ictimaiyyətinə çatdırılması, tarixi həqiqətlərin elmi əsaslarla araşdırılması və gənc nəsillərə ötürülməsi istiqamətində genişmiqyaslı elmi-tədqiqat və maarifləndirmə işləri həyata keçirilir.

Bu bölmə haqqında

Bu mövzulu bölmədə Qərbi Azərbaycanın tarixinə, orada mövcud olmuş maddi-mədəniyyət abidələrinə, məcburi köçkünlük tarixinə, deportasiya faktlarına, Qərbi Azərbaycan İcmasının fəaliyyətinə, beynəlxalq tədbirlərə və qayıdış strategiyasına dair hərtərəfli və obyektiv materiallar toplanmışdır.