Qərbi Azərbaycan

Bəsim Rza: Bakı ilə Tehran arasında münasibətlərin yaxşılaşması regional təhlükəsizliyi gücləndirəcək
Xarici siyasət
Bəsim Rza: Bakı ilə Tehran arasında münasibətlərin yaxşılaşması regional təhlükəsizliyi gücləndirəcək
  • 01 may, 2025
  • 14:03
Ağalıda Aqrar Biznes Festivalı keçirilib
Foto
ASK
Ağalıda Aqrar Biznes Festivalı keçirilib
  • 30 aprel, 2025
  • 16:52
Azərbaycanın turizm imkanları “ATM 2025” sərgisində nümayiş etdirilir
Turizm
Azərbaycanın turizm imkanları “ATM 2025” sərgisində nümayiş etdirilir
  • 30 aprel, 2025
  • 15:33
Mayda havanın orta aylıq temperaturu bəzi yerlərdə yüksək olacaq
Ekologiya
Mayda havanın orta aylıq temperaturu bəzi yerlərdə yüksək olacaq
  • 30 aprel, 2025
  • 14:25
Növbəti köç karvanı Sarıcalıya çatıb, mənzillərin açarları təqdim edilib - YENİLƏNİB
Foto
Qarabağ
Növbəti köç karvanı Sarıcalıya çatıb, mənzillərin açarları təqdim edilib - YENİLƏNİB
  • 30 aprel, 2025
  • 13:54
Bəzi çaylarda sululuq artıb
Ekologiya
Bəzi çaylarda sululuq artıb
  • 30 aprel, 2025
  • 13:38
Keçmiş məcburi köçkün: 13 yaşımda didərgin düşdüyüm Sarıcalıya beş uşağımla qayıdıram
Qarabağ
Keçmiş məcburi köçkün: 13 yaşımda didərgin düşdüyüm Sarıcalıya beş uşağımla qayıdıram
  • 30 aprel, 2025
  • 07:20
Qərbi Azərbaycan Xronikası: Basarkeçərdə yerləşən dağ necə erməniləşdirildi?
Daxili siyasət
Qərbi Azərbaycan Xronikası: Basarkeçərdə yerləşən dağ necə erməniləşdirildi?
  • 30 aprel, 2025
  • 05:30
ADSEA: Hacıqabul gölünün ekoloji vəziyyəti bərpa ediləcək
İnfrastruktur
ADSEA: Hacıqabul gölünün ekoloji vəziyyəti bərpa ediləcək
  • 29 aprel, 2025
  • 16:17
Hələ də iddialı Koçaryan – Bakıda onun boş qalan yeri - ŞƏRH
Analitika
Hələ də iddialı Koçaryan – Bakıda onun boş qalan yeri - ŞƏRH
  • 29 aprel, 2025
  • 15:38
Qərbi azərbaycanlıların əsas hüquqlarının pozulması ilə bağlı ICESCO rəhbərliyi məlumatlandırılıb
Foto
Xarici siyasət
Qərbi azərbaycanlıların əsas hüquqlarının pozulması ilə bağlı ICESCO rəhbərliyi məlumatlandırılıb
  • 29 aprel, 2025
  • 14:05
Növbəti köç karvanı Sarıcalı kəndinə çatıb, mənzillərin açarları təqdim olunub - YENİLƏNİB
Foto
Qarabağ
Növbəti köç karvanı Sarıcalı kəndinə çatıb, mənzillərin açarları təqdim olunub - YENİLƏNİB
  • 29 aprel, 2025
  • 13:56
Əziz Ələkbərli: ICESCO-nun Qərbi Azərbaycandakı abidələrin qorunmasına töhfə verməsini istəyirik
Xarici siyasət
Əziz Ələkbərli: ICESCO-nun Qərbi Azərbaycandakı abidələrin qorunmasına töhfə verməsini istəyirik
  • 29 aprel, 2025
  • 13:35
Qərbi Azərbaycandakı mədəniyyət abidələrinin vəziyyəti ilə bağlı lCESCO-ya məlumatlar təqdim ediləcək
Xarici siyasət
Qərbi Azərbaycandakı mədəniyyət abidələrinin vəziyyəti ilə bağlı lCESCO-ya məlumatlar təqdim ediləcək
  • 29 aprel, 2025
  • 12:42
Qərbi Azərbaycan Xronikası: Göyçə mühiti aşıqlarla yanaşı, görkəmli el şairləri də yetirib
Daxili siyasət
Qərbi Azərbaycan Xronikası: Göyçə mühiti aşıqlarla yanaşı, görkəmli el şairləri də yetirib
  • 29 aprel, 2025
  • 05:14
Növbəti köç karvanı Xocalı şəhərinə çatıb, mənzillərin açarları təqdim edilib - YENİLƏNİB
Foto
Daxili siyasət
Növbəti köç karvanı Xocalı şəhərinə çatıb, mənzillərin açarları təqdim edilib - YENİLƏNİB
  • 28 aprel, 2025
  • 13:02
1 ... 142 143 144 145 146 ... 497

Qərbi Azərbaycan: Tarixi coğrafiyası, mədəni irsi, tarixi həqiqətlər və İcmanın fəaliyyəti

Qərbi Azərbaycan anlayışı və tarixi coğrafiyası

Qərbi Azərbaycan — tarixi torpaqlarımız olub, müasir Ermənistan Respublikasının ərazisini əhatə edən coğrafi regionu və bu torpaqlarda əsrlər boyu yaşamış azərbaycanlıların tarixi Vətənini ifadə edən anlayışdır. Qədim mənbələrə və xəritələrə əsasən, bu ərazi İrəvan xanlığının, Göyçə mahalının, Zəngəzurun, Darəkənd-Pəmbək və digər tarixi bölgələrin sərhədləri daxilində yerləşir. Əsrlər boyu bu torpaqlarda azərbaycanlılar sıx şəkildə məskunlaşmış, zəngin maddi-mədəni irs, şəhərlər, kəndlər, məscidlər, qəbiristanlıqlar və memarlıq abidələri yaratmışlar.

Tarixi proseslər və deportasiya mərhələləri

XIX əsrin əvvəllərindən başlayaraq Rusiya imperiyasının bölgəyə həyata keçirdiyi köçürmə siyasəti və ardıcıl erməni millətçilərinin təcavüzkar siyasəti nəticəsində Qərbi Azərbaycan torpaqlarında yaşayan azərbaycanlılara qarşı dəfələrlə etnik təmizləmələr həyata keçirilmişdir. Xüsusilə XX əsrdə — 1905–1906, 1918–1920-ci illərdə, Sovet hakimiyyəti illərində (xüsusən 1948–1953-cü illərdə) və nəhayət 1988–1991-ci illərdə yüz minlərlə azərbaycanlı öz tarixi torpaqlarından dinc yolla qovulmuş, dədə-baba yurdlarından didərgin salınmışdır. Bu proseslər nəticəsində həmin ərazilərdəki azərbaycanlı izləri, tarixi-mədəni abidələr kütləvi şəkildə məhv edilmiş və ya saxtalaşdırılmışdır.

Qərbi Azərbaycan İcması və qayıdış konsepsiyası

Tarixi ədalətin bərpası, soydaşlarımızın pozulmuş hüquqlarının qorunması və onların öz doğma yurdlarına təhlükəsiz və ləyaqətli şəkildə qayıdışını təmin etmək məqsədilə Qərbi Azərbaycan İcması yaradılmışdır. İcma tərəfindən hazırlanmış "Qayıdış Konsepsiyası" beynəlxalq hüquq normalarına, insan hüquqlarına və dinc yanaşı yaşama prinsiplərinə əsaslanır. Bu sənəd azərbaycanlıların doğma torpaqlarına qayıtmaq hüququnun bərpası üçün beynəlxalq təşkilatlar səviyyəsində siyasi və hüquqi mübarizənin aparılmasını hədəfləyir.

Mədəni irsin qorunması və təbliği

Qərbi Azərbaycanın zəngin mədəni irsi — İrəvan qalası, Göyçə gölünün ətrafındakı abidələr, qədim xalçaçılıq məktəbi, aşıq sənəti ocaqları (Aşıq Ələsgər və digər ustadların yurdları) Azərbaycan mədəniyyətinin ayrılmaz hissəsidir. Bu irsin dünya ictimaiyyətinə çatdırılması, tarixi həqiqətlərin elmi əsaslarla araşdırılması və gənc nəsillərə ötürülməsi istiqamətində genişmiqyaslı elmi-tədqiqat və maarifləndirmə işləri həyata keçirilir.

Bu bölmə haqqında

Bu mövzulu bölmədə Qərbi Azərbaycanın tarixinə, orada mövcud olmuş maddi-mədəniyyət abidələrinə, məcburi köçkünlük tarixinə, deportasiya faktlarına, Qərbi Azərbaycan İcmasının fəaliyyətinə, beynəlxalq tədbirlərə və qayıdış strategiyasına dair hərtərəfli və obyektiv materiallar toplanmışdır.