Alimlər 1-ci tip diabetin iki fərqli xəstəlik ola biləcəyini aşkarlayıblar

Birinci tip diabet əslində tək xəstəlik deyil, iki genetik və bioloji cəhətdən fərqli vəziyyət ola bilər.

"Report"un məlumatına görə, ABŞ və Böyük Britaniyadan olan alimlər iki HLA gen variantını - DR3 və DR4-ü nəzərə alaraq, diabet xəstələrinin ilk geninin təhlilini apardıqdan sonra bu nəticəyə gəliblər. Nəticələr "Diabetologia" jurnalında dərc edilib.

Tədqiqatçılar 1-ci tip diabetli 9 091 nəfərin və 14 157 sağlam iştirakçının genetik məlumatlarını müqayisə ediblər. Təhlil HLA-DR3 və HLA-DR4 variantları olan xəstələr arasında təkcə genetik meyl baxımından deyil, həm də xəstəliyin inkişafının mümkün mexanizmlərində əhəmiyyətli fərqlər aşkar edib.

Alimlər HLA-DR3 variantində mast hüceyrələrinin işləməsinə təsir edən genlərlə əlaqə aşkarlayıblar – bunlar iltihaba və bədənin yad maddələrə reaksiyasına qatılan immun hüceyrələrdir.

"Əksinə, HLA-DR4 ilə bədənin hüceyrələrinə birbaşa hücum edə bilən T hüceyrələri əsas rol oynayır. Məhz bu autoimmun proses mədəaltı vəzdə insulin istehsal edən beta hüceyrələrinin məhvinə gətirib çıxarır", - alimlər izah ediblər.

Hər iki genetik variant eyni diaqnozun yaranma ehtimalını artırır, amma xəstəlik fərqli bioloji mexanizmlərlə başlaya bilər. Tədqiqatçıların sözlərinə görə, bu qruplar arasındakı fərqlər o qədər aydındır ki, onları xəstəliyin ayrı-ayrı alt növləri kimi nəzərdən keçirmək olar.